Yay mövsümü adətən daşınmaz əmlak bazarında passiv dövr və ya “ölü mövsüm” hesab olunur. Bir çox kirayənişin və ev almaq istəyən şəxs elə düşünür ki, tələbələrin paytaxtı tərk etməsi və aktivliyin zəifləməsi fonunda qiymətlərdə ucuzlaşma baş verməlidir. Lakin paytaxt Bakının əmlak reallıqları bu klassik iqtisadi nəzəriyyəni alt-üst edir.
Azpost.info bildirir ki, Bakıda nəinki kirayə, hətta mənzil satışı bazarında da qiymətlər enmir, əksinə müəyyən seqmentlərdə artım dinamikasını qoruyub saxlayır. Bəs buna təsir edən əsas amillər hansılardır?
Turizm sektoru və “günlük kirayə” trendi
Yay aylarında paytaxta gələn xarici turistlərin və ərəb ölkələrindən gələn qonaqların sayında kəskin artım müşahidə olunur. Şəhər mərkəzində və dəniz kənarına yaxın ərazilərdə yerləşən mənzil sahibləri evlərini aylıq kirayə verməkdənsə, günlük və ya həftəlik kirayəyə verməyə üstünlük verirlər. Bu faktor bazarda uzunmüddətli aylıq kirayə təklif olunan mənzillərin sayını kəskin azaldır və süni şəkildə qiymətləri yuxarıda saxlayır.
Tikinti bazarı hansı təzyiqi edir?
Yeni tikilən binalarda (ilkin bazarda) kvadratmetrin qiyməti tikinti materiallarının və logistik xərclərin artması səbəbindən yüksək olaraq qalır. Yeni binalarda qiymətlərin baha olması alıcıları təkrar mənzil bazarına (köhnə tikililərə) yönəldir. Köhnə binalara tələb artdıqca, həmin mənzillərin də satış və kirayə qiymətləri avtomatik olaraq yüksəlir.
Köçürülmə və söküntü işləri
Bakının müxtəlif rayonlarında (xüsusilə Yasamal, Nəsimi və Xətai rayonlarında) köhnə, qəzalı və ya şəhərsalma planına düşən fərdi evlərin söküntüsü davam edir. Evləri sökülən və kompensasiya alan minlərlə ailə müvəqqəti olaraq kirayə mənzillərə köçmək məcburiyyətində qalır. Eyni zamanda, əlində kompensasiya pulu olan bu şəxslər dərhal yeni mənzil axtarışına çıxırlar ki, bu da həm kirayə, həm də satış bazarında tələbi il boyu yüksək saxlayır.
Satış və kirayə bazarında qiymət cədvəli
Bakının müxtəlif zonaları üzrə təmirli 2 otaqlı mənzillərin təxmini qiymət aralığı aşağıdakı kimidir:
Ərazi Aylıq Kirayə (AZN) Satış Qiyməti (Kvadratmetri – AZN)
Mərkəz (Səbail, Nəsimi ) 700 – 1200+ 2500 – 4500+
Yaxın Ətraf (Yasamal, Xətai, N.Nərimanov)500 – 800 1800 – 2600
Kənar Zonalar (Suraxanı, Sabunçu, Binəqədi)350 – 500 1200 – 1600
Ekspertlər bir məsələ barədə xəbərdarlıq edir. Avqust ayının ortalarından etibarən ali məktəblərə qəbul nəticələri açıqlanacaq və bölgələrdən paytaxta böyük tələbə axını başlayacaq. Bu isə o deməkdir ki, kirayə mənzil bazarında əsl qiymət artımı hələ qarşıdadır. Ev axtaran şəxslərin sentyabrı gözləmədən, iyul-avqust aylarının nisbətən sakit günlərindən istifadə etməsi tövsiyə olunur.
Bakıda əmlak bazarındakı qiymətlərin düşməməsi daxili iqtisadi və demoqrafik proseslərlə birbaşa bağlıdır. Paytaxta miqrasiyanın davam etməsi, söküntü işləri və turizm faktoru qiymətlərin yay aylarında da sabit və ya artan xətlə inkişaf etməsinə rəvac verir.
S.Abdulla
