İltihab dedikdə adətən bədəndə bəlli olan şişkinliyi, qızartını və ya ağrını təsəvvür edirik. Lakin tibb elminin son araşdırmaları göstərir ki, daxildə gedən və heç bir ağrı verməyən “xroniki aşağı dərəcəli iltihab” (səssiz iltihab) hazırda infarkt, diabet, piylənmə və xərçəng kimi bir çox ağır xəstəliklərin əsas tətikləyicisidir.
Azpost.info bədənimizi içəridən yeyən bu gizli təhlükənin yaranma səbəblərini və ondan qorunmağın tibbi yollarını araşdırıb.
Kəskin iltihab bədənin bir travmaya (məsələn, barmağın kəsilməsinə) qarşı verdiyi normal, qoruyucu reaksiyadır. Xroniki iltihab isə immun sisteminin səbəbsiz yerə, davamlı olaraq bədənin öz hüceyrələrinə hücum etməsidir. Buna səbəb olan əsas amillər tamamilə müasir həyat tərzi ilə bağlıdır:
Raffinə edilmiş şəkər və trans yağlar: Qida sənayesinin bizə təqdim etdiyi hazır şirniyyatlar və fast-food immun hüceyrələrini aqressivləşdirir.
Xroniki stress: Davamlı stress kortizol hormonunun balansını pozaraq iltihab prosesini sürətləndirir.
Yuxu pozğunluğu: Sutka ərzində 6 saatdan az yuxu bədənin özünü bərpa etməsinə mane olur.
İltihab əleyhinə qidalanma modeli
Alimlər bildirirlər ki, aptekdə satılan kimyəvi dərmanlardan fərqli olaraq, düzgün qidalanma bədəndəki gizli iltihabı tamamilə söndürə bilər. İltihabı artıran və onu azaldan qidaların qısa siyahısı belədir:
İltihabı yaradan qidalar: Bunlardan uzaq durun
Ağ şəkər və qazlı içkilər
Marqarin və qızartma yağları
Ağ çörək və un məmulatları
Hazır kolbasa və sosiska məhsulları
İltihab əleyhinə qidalar:
Zeytun yağı (Soyuq sıxım)
Yağlı balıqlar (Omega-3 mənbəyi)
Pomidor, brokolli və ispanaq
Zəncəfil, sarıkök və yaşıl çay
Bədəninizdə gizli iltihabın olub-olmadığını öyrənmək üçün ildə bir dəfə sadə bir qan analizi — “C-reaktiv zülal” (CRP) testini verməyiniz kifayətdir. Əgər bu göstərici normadan yüksəkdirsə, həyat tərzinizi təcili dəyişməlisiniz.
