Ət zülalın, dəmirin, B qrupu vitaminlərinin və digər vacib qida maddələrinin qiymətli mənbəyidir. Lakin qırmızı ətin həddindən artıq istehlakı sağlamlıq üçün müəyyən risklər yarada bilər.
Qastroenteroloqlar mümkün riskləri azaltmaq üçün həftə ərzində qırmızı ət istehlakını 500–600 qramla məhdudlaşdırmağı tövsiyə edirlər.
Azpost.info bildirir ki, bu barədə “META” nəşri yazır.
Qırmızı əti çox yemək nə üçün təhlükəli ola bilər?
1. Xərçəng riskinin artması
Araşdırmalar göstərir ki, qırmızı ətin, xüsusilə də emal edilmiş ət məhsullarının — kolbasa, bekon və sosislərin tez-tez istehlakı yoğun bağırsaq xərçəngi riskinin artması ilə əlaqələndirilir. Ətin yüksək temperaturda qızardılması, hisə verilməsi və emalı zamanı yaranan bəzi birləşmələr də sağlamlıq üçün zərərli ola bilər.
2. Ürək və damar xəstəlikləri riski
Qırmızı ətin bəzi növlərində doymuş yağların miqdarı yüksəkdir. Bu yağların həddindən artıq qəbulu qanda xolesterinin səviyyəsini artıra və aterosklerozun inkişafına şərait yarada bilər. Nəticədə infarkt və insult kimi ürək-damar xəstəliklərinin riski yüksələ bilər.
3. Emal edilmiş ət məhsullarının tərkibi
Kolbasa, sosis və digər emal edilmiş ət məhsullarının bir çoxunda çoxlu duz, konservantlar və müxtəlif əlavələr olur. Bu məhsulların tez-tez və həddindən artıq istehlakı yüksək duz qəbulu ilə bağlı sağlamlıq problemləri yarada bilər. Buna görə onların gündəlik qidalanmada miqdarını məhdudlaşdırmaq məqsədəuyğundur.
Ət istehlakının risklərini necə azaltmaq olar?
Mütəxəssislərin tövsiyələrinə əsasən, qidalanmada bir neçə dəyişikliyə üstünlük vermək olar:
Yağsız ət seçin. Yağlı ət əvəzinə yağsız mal əti, dana əti, toyuq və hinduşka kimi məhsullara üstünlük verin.
Sağlam bişirmə üsullarından istifadə edin. Əti qaynatmaq, sobada bişirmək və ya pörtlətmək yüksək temperaturda qızartmaqdan və hisə verməkdən daha məqsədəuyğun seçim ola bilər.
Bitki mənşəli zülalları artırın. Mərcimək, lobya, noxud, qoz-fındıq, toxumlar və tofu qidalanmanı müxtəlifləşdirməyə kömək edir.
Emal edilmiş ət məhsullarını məhdudlaşdırın. Kolbasa və sosisləri gündəlik qidalanmanın əsas hissəsinə çevirməyin.
Həftədə nə qədər ət yemək olar?
Qırmızı ət zülal, dəmir və B12 vitamini kimi vacib qida maddələrini təmin edir. Buna görə onu tamamilə rasiondan çıxarmaq hər kəs üçün zəruri deyil. Əsas məsələ miqdara, ətin növünə, bişirilmə üsuluna və ümumi qidalanma balansına diqqət yetirməkdir.
Müxtəlif qida qruplarından istifadə etmək, tərəvəz və paxlalıların miqdarını artırmaq, emal edilmiş ət məhsullarını azaltmaq sağlam qidalanmanın mühüm hissəsidir.
Ət istehlakının ölçülü olması və keyfiyyətli məhsulların seçilməsi sağlamlığın qorunmasına kömək edə bilər.
Sunay Aydın