geyim
Yaxın Şərqdəki gərginləşən vəziyyət qlobal moda sənayesinə dağıdıcı təsir göstərməyə başlayıb. Hava məkanının bağlanması və kütləvi uçuşların ləğvi səbəbindən Cənubi Asiyadan gələn böyük mal daşımaları tranzit mərkəzlərində ilişib qalıb. Bu, biznesi birbaşa fasiləsiz təchizatdan asılı olan istehsalçılar və beynəlxalq pərakəndə satış şirkətləri üçün ciddi risklər yaradır.
Azpost.info bildirir ki, Reuters-in məlumatına görə, Inditex (Zara şirkətinin sahibi) da daxil olmaqla, əsas moda şəbəkələri üçün geyim daşımaları Hindistan və Banqladeşdəki hava limanlarında qalıb.
Problemin əsas səbəbi Asiya istehsal mərkəzləri ilə Avropa bazarı arasında nəqliyyatda əsas vasitəçi olan Fars körfəzindəki aviaşirkətlər tərəfindən uçuşların ləğvi olub. Cənubi Asiya ənənəvi olaraq dünyanın əsas geyim istehsalı mərkəzidir. Pakistan, Hindistan və Banqladeşdəki fabriklər sürətli moda brendləri üçün milyonlarla məhsul istehsal edir.
Sparrow Group-un baş direktoru Şovon İslam bəzi məhsullarının Dəkkədəki anbarlarda bir neçə gündür qaldığını təsdiqləyib. Əvvəlcə malların Dubay vasitəsilə Böyük Britaniyaya çatdırılması planlaşdırılırdı, lakin regionun ən böyük hava limanının bağlanması bu planları pozub. İndi şirkətlər alternativ marşrutlar axtarmağa məcburdurlar ki, bu da xeyli mürəkkəb və baha başa gəlir.
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, Banqladeşdən hava yük daşınmalarının əhəmiyyətli bir hissəsi Fars körfəzi ölkələrinin logistika imkanlarından asılıdır. Bu bölgədə uçuşların dayandırılması gəmiçilik bazarında təklifi kəskin şəkildə azaldıb və qiymətlərin kəskin artmasına səbəb olub. Bəzi istehsalçılar Avropaya göndərmə xərclərinin təxminən ikiqat artdığını bildirirlər.
H&M, Primark və Marks & Spencer kimi böyük pərakəndə satış şəbəkələrinin nümayəndələri mallarının əsas hissəsi üçün dəniz nəqliyyatından istifadə etməklə riskləri minimuma endirməyə çalışırlar. Lakin analitiklər xəbərdarlıq edirlər ki, əgər münaqişə strateji su yollarına, xüsusən də Hörmüz boğazına təsir edərsə, böhran dəniz gəmiçiliyinə də yayılacaq. Sənaye uzun müddət davam edən qeyri-sabitliyin nəticədə onsuz da kövrək təchizat zəncirlərini məhv edə biləcəyindən və yeni kolleksiyaların qlobal çatışmazlığına səbəb ola biləcəyindən ciddi şəkildə narahatdır.
