Son illərdə dünyada və Azərbaycanda nağdsız ödənişlərin həcmi sürətlə artır. Bank kartları, mobil tətbiqlər və rəqəmsal ödəniş sistemləri gündəlik maliyyə əməliyyatlarının ayrılmaz hissəsinə çevrilib.
Mərkəzi bankların və maliyyə qurumlarının məlumatlarına görə, elektron ödənişlərin artması kölgə iqtisadiyyatının azalmasına, vergi daxilolmalarının artmasına və maliyyə sisteminin şəffaflığının yüksəlməsinə kömək edir.
Ekspertlər bildirirlər ki, pandemiyadan sonra rəqəmsal ödənişlərə keçid daha da sürətlənib. İnsanlar həm təhlükəsizlik, həm də rahatlıq baxımından elektron əməliyyatlara üstünlük verməyə başlayıblar.
Bank məsələləri üzrə ekspert Əkrəm Həsənovun sözlərinə görə, rəqəmsal ödənişlər iqtisadiyyat üçün mühüm üstünlüklər yaradır: “Nağdsız əməliyyatlar maliyyə axınlarının izlənməsini asanlaşdırır, biznes üçün əlavə imkanlar yaradır və bank xidmətlərinin əlçatanlığını artırır”.
Bununla yanaşı, kibertəhlükəsizlik məsələləri də aktuallığını qoruyur. Mütəxəssislər vətəndaşlara kart məlumatlarını paylaşmamağı, şübhəli keçidlərə daxil olmamağı və iki mərhələli təsdiqləmə sistemlərindən istifadə etməyi tövsiyə edirlər.
Araşdırmalar göstərir ki, dünyanın bir sıra ölkələrində artıq gündəlik ödənişlərin böyük hissəsi rəqəmsal formada həyata keçirilir. Skandinaviya ölkələri bu sahədə liderlər sırasında yer alır.
İqtisadçıların fikrincə, yaxın illərdə süni intellekt, blokçeyn və rəqəmsal valyutaların inkişafı ödəniş sistemlərini daha da dəyişdirəcək. Bu proses həm biznesin, həm də istehlakçıların maliyyə davranışlarına ciddi təsir göstərəcək.
Ekspertlər hesab edirlər ki, rəqəmsal ödənişlərin genişlənməsi iqtisadiyyatın modernləşməsinin əsas göstəricilərindən biridir və bu tendensiya yaxın gələcəkdə də davam edəcək.
S.Abdulla
