Mətbəxdə gigiyena qaydalarına əməl olunsa belə, qidaların soyuducuda düzgün yerləşdirilməməsi ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Qida təhlükəsizliyi üzrə mütəxəssislər bildirirlər ki, insanların ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri çiy ət və hazır qidaları eyni rəfdə və ya bir-birinə yaxın saxlamaqdır. Bu, “çarpaz çirklənmə” (cross-contamination) adlanan təhlükəli prosesə yol açır.
Azpost.info bildirir ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) məlumatına görə, hər il dünyada təxminən 600 milyon insan qida mənşəli xəstəliklərə yoluxur, 420 minə yaxın insan isə bu səbəbdən həyatını itirir. Yoluxmaların əhəmiyyətli hissəsi məhz ev şəraitində qidaların düzgün saxlanılmaması ilə əlaqələndirilir.
Çiy məhsullar niyə təhlükəlidir?
Çiy toyuq, mal əti və balıqda Salmonella, Campylobacter və E.coli kimi bakteriyalar ola bilər. Əgər bu məhsullardan damcılayan maye meyvə, pendir, salat və ya bişmiş yeməyə toxunarsa, bakteriyalar həmin qidalara keçir. Sonradan həmin məhsullar istilik emalından keçmədən yeyildikdə qida zəhərlənməsi riski yaranır.
Mütəxəssislər çiy ətin həmişə qapalı qabda, soyuducunun ən aşağı rəfində saxlanılmasını tövsiyə edirlər. Bu, mayenin digər məhsulların üzərinə axmasının qarşısını alır.
Qida təhlükəsizliyi qurumları soyuducunun temperaturunun 0–4 dərəcə, dondurucunun isə mənfi 18 dərəcə və ya daha aşağı olmasını tövsiyə edir. Temperatur yüksəldikcə bakteriyaların çoxalma sürəti artır.
Qidaları necə yerləşdirmək lazımdır?
Üst rəf – hazır yeməklər və süd məhsulları;
Orta rəf – yumurta və qablaşdırılmış məhsullar;
Alt rəf – çiy ət, toyuq və balıq;
Qapı hissəsi – souslar və içkilər.
Ekspertlər bildirirlər ki, soyuducunu həddindən artıq doldurmaq da düzgün deyil. Havanın sərbəst dövranı pozulduqda temperatur bərabər paylanmır və bəzi məhsullar daha tez xarab olur.
Qida təhlükəsizliyi üzrə mütəxəssislər hesab edirlər ki, düzgün saxlanma qaydalarına əməl etmək evdə qida zəhərlənməsi riskini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır və israfın da qarşısını alır.