Qəzza
Qəzzada aclıq təkcə fələstinliləri bir-bir öldürmür, həm də cəmiyyətin təməllərini dağıdır və bədənlə yanaşı zehni sağlamlıqda da qalıcı yaralar açır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, müharibə başa çatsa belə, aclığın yaratdığı fəsadlar uzun illər davam edəcək.
AzPost Guardian-a istinadla xəbər verir ki, İsrailin ərzaq üzərindəki nəzarətini silah kimi istifadə etməsi, atəşkəs dövrlərində belə aclığın dərinləşməsinə səbəb olub. Bu vəziyyət bədənin öz əzələlərini və orqanlarını enerji üçün “yandırmasına” gətirib çıxarır ki, bu da uşaqlarda inkişafın ləngiməsinə, gələcək nəsillərdə sağlamlıq problemlərinə yol açır.
Mass Starvation kitabının müəllifi, Dünya Sülh Fondunun icraçı direktoru Aleks de Vaal yazır: “Aclıq yalnız bioloji deyil, həm də sosial bir travmadır. İnsanların qüruru, sosial bağları, tabuları bu prosesdə dağıdılır. Bu travmalar cəmiyyətin yaddaşında fiziki acılıqdan daha dərindir.”
Ekspertlər xəbərdarlıq edirlər ki, aclığın sosial təsirləri insanları bir-birinə qarşı qoyur, yardımlaşmanı zəiflədir və bəzən sağ qalmaq üçün alçaldıcı davranışlara məcbur edir. Hətta aclıqdan qurtulanların travması – ailə üzvlərini qida üçün qurban vermək məcburiyyəti və ya zorakılığa məruz qalmaq – ömür boyu davam edir.
Qəzzada humanitar yardımların paylanması da gərginlik yaradıb. ABŞ və İsrailin dəstəklədiyi Qəzza Humanitar Fondu (GHF) tərəfindən qurulan ərzaq məntəqələri tez-tez izdiham və qarışıqlıqların mərkəzinə çevrilir. Forensic Architecture qurumunun tədqiqatçısı Nur Əbuzeid deyib: “Aclıq sosial nizamı çökdürür, idarəetməni yalnız bir suala endirir – bu gün nə yeyəcəyik?”
Ekspertlər vurğulayır ki, İsrailin ərzaq girişini tam nəzarətdə saxlaması, aclığın təsirlərinin “genosid səviyyəsində” olduğunu göstərir. Forensic Architecture rəhbəri Eyal Veyzman bildirib: “Aclıq həm vasitədir, həm də məqsəd. Cəmiyyətin dağılması üçün aclıq idarə olunur.”
BMT-nin məlumatları Qəzzada qida çatışmazlığının kritik həddə çatdığını təsdiqləyir. Beynəlxalq böhran analitiki Kris Nyuton isə qeyd edib: “Rəsmi aclıq elan olunmasa da, davamlı aclıq və qida çatışmazlığının fəsadları geri dönməzdir.”
Mütəxəssislər hesab edirlər ki, mövcud vəziyyət davam edərsə, atəşkəs dövrlərində belə aclıq və onun sosial fəsadları Qəzza cəmiyyətini dərin böhrana sürükləməkdə davam edəcək.
