Maaşın məbləği bəzən əsas problem olmur. Əsas problem pulun hara getdiyini bilməməkdir.
İnsan gündəlik 5-10 manatlıq xərcləri əhəmiyyətsiz hesab edə bilər. Lakin ayın sonunda bu kiçik məbləğlər yüzlərlə manata çevrilir.
Xüsusilə ərzaq, nəqliyyat, kafe, çatdırılma və impulsiv alış-veriş xərcləri ailə büdcəsində ciddi yer tutur.
1. Əvvəlcə özünüzə pul ayırın
Maaş aldığınız gün bütün gəliri xərcləmək əvəzinə, kiçik də olsa müəyyən məbləği ayrıca saxlayın.
Məsələn, 1000 manat gəlir əldə edən şəxs ilk gündən 50 manat kənara qoyarsa, ilin sonunda 600 manatlıq ehtiyat yarada bilər.
Məbləğ kiçik görünür, amma əsas məqsəd qənaət vərdişi yaratmaqdır.
2. “Lazımdır” və “istəyirəm” siyahısı yaradın
Mağazada gördüyünüz hər şeyi almaq ehtiyacı hiss edirsinizsə, özünüzə bir sual verin:
“Buna həqiqətən ehtiyacım var, yoxsa sadəcə istəyirəm?”
Bu sual impulsiv alışların əhəmiyyətli hissəsinin qarşısını ala bilər.
3. Ərzağı siyahısız almayın
Marketə ac və siyahısız getmək büdcənin ən böyük düşmənlərindən biridir.
Əvvəlcədən həftəlik menyu hazırlamaq, evdə olan məhsulları yoxlamaq və yalnız lazım olanları almaq həm israfı, həm də artıq xərci azalda bilər.
4. Çatdırılma xərclərinə baxın
Bir neçə manatlıq çatdırılma haqqı ayrı-ayrılıqda ciddi görünmür. Amma ay ərzində dəfələrlə ödənildikdə büdcəyə təsiri artır.
Mümkündürsə, sifarişləri birləşdirmək daha sərfəli ola bilər.
5. Abunəlikləri yoxlayın
Telefon, internet, film platformaları, musiqi xidmətləri, tətbiqlər və digər aylıq ödənişləri bir dəfə nəzərdən keçirin.
İstifadə etmədiyiniz xidmətə hər ay pul ödəmək “görünməyən xərcdir”.
6. Enerji sərfiyyatını azaldın
İşıqları boş otaqda söndürmək, istifadə edilməyən cihazları elektrik şəbəkəsindən ayırmaq, kondisioneri həddindən artıq aşağı temperaturda işlətməmək və su israfının qarşısını almaq həm büdcəyə, həm də ətraf mühitə fayda verir.
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi də öz saytında vətəndaşlar üçün qənaətlə bağlı faydalı məsləhətləri ayrıca təqdim edir.
7. Xərclərinizi 30 gün yazın
Ən effektiv üsullardan biri budur.
Bir ay ərzində xərclədiyiniz hər manatı qeyd edin. Ayın sonunda üç kateqoriya yaradın:
- vacib xərclər;
- rahatlıq üçün xərclər;
- tamamilə lazımsız xərclər.
Üçüncü qrupdakı məbləğ sizi təəccübləndirə bilər.
Qənaət özünüzü hər şeydən məhrum etmək deyil. Əsas məqsəd pulun hara getdiyini bilmək və gəlirinizin bir hissəsini gələcək üçün saxlamaqdır.
Ayın sonunda pul qalmamasının qarşısını almağın ilk addımı daha çox qazanmaq yox, mövcud pulun idarəsini öyrənməkdir.
