Məşhur amerikalı dietoloq və “Sağlam Keto Planı”nın müəllifi Dr. Erik Berq ürəyin işemik xəstəliklərinin qarşısının alınması və qan damarlarının təmizlənməsi üçün ən yaxşı yeməyin ən yaxşı olduğunu açıqlayıb.
AzPost-un məlumatına görə, mütəxəssisin fikrincə, məhz qidaların bu birləşməsi ürək-damar sistemini gücləndirməklə yanaşı, aterosklerotik lövhələrin əmələ gəlməsinin də qarşısını almağa kömək edir.
Ateroskleroz ən məkrli xəstəliklərdən biridir: yağlı yataqlar damarların lümenini tədricən daraldır, normal qan axınına mane olur, infarkt riskini artırır. Həkimlər bunu “səssiz qatil” adlandırırlar. Çünki xəstəlik çox vaxt ciddi fəsadlar yaranana qədər simptomlar olmadan inkişaf edir.
Dr. Berg izah edir ki, damarların içindəki lövhə xolesterin, zülallar və kalsiumdan ibarətdir. Sonuncu, qan damarlarının zədələnmiş sahələrində əmələ gələn mikrob biofilmlərinin – bakteriyaların koloniyalarının fəaliyyəti nəticəsində əmələ gəlir. Hər hansı bir iltihab, oksidləşdirici stress və artıq şəkər bu təsiri gücləndirir.
Mütəxəssis vurğulayır ki, “pis” xolesterinin (kiçik LDL hissəcikləri) artmasının əsas səbəblərindən biri düzgün qidalanmamaqdır. Xüsusən də təmizlənmiş karbohidratların və şirniyyatların həddindən artıq istehlakıdır. Aterosklerozun inkişafının qarşısını almaq üçün Berq siqaretdən imtina etməyi, daha çox idman etməyi və təbii qidaları seçməyi tövsiyə edir.
Ürəyi qorumağa kömək edən əsas qidalar:
– Vitamin K2 — kalsiumun udulmasını tənzimləyir və onun qan damarlarının divarlarında çökməsinin qarşısını alır. Mənbələr: duzlu kələm, sərt və yumşaq pendirlər, toyuq, yumurta sarısı, kefir.
– Vitamin C – qan damarlarını sərbəst radikalların zədələnməsindən qoruyur və xolesterinin oksidləşməsini azaldır. Sitrus meyvələrində, bibərdə, brokolidə, ispanaqda, çiyələkdə və papayada olur.
– Vitamin E – yağ yataqlarının əriməsinə kömək edir və qan laxtalanmasının qarşısını alır. Onu qoz-fındıq, toxum, bitki yağları, kivi və avokadodan əldə etmək olar.
– Omeqa-3 yağ turşuları – iltihabı azaldır, trigliseridlərin səviyyəsini aşağı salır və ürək ritmini sabitləşdirir. Ən yaxşı mənbələr: qızılbalıq, skumbriya, sardina, tuna, kətan və çia toxumu və qoz.
Elmi araşdırmalar göstərir ki, K2 vitamini arterial sərtliyi azaltmağa kömək edir, C vitamini onların divarlarını gücləndirir və E vitamini qan laxtalarının və lövhənin əmələ gəlməsini azalda bilər.
Doktor Berqin fikrincə, ideal ürək üçün sağlam yemək belə görünür:
qızılbalıq, duzlu kələm və zeytun yağı, alma sirkəsi, sürtgəcdən keçirilmiş Parmesan, qızardılmış günəbaxan tumu və sarımsaq ilə rukkola salatı.
Qızılbalıq omeqa-3 ilə təmin edir və damarlarda iltihabı azaldır, duzlu kələm bağırsaq florasını qidalandırır və immunitet sistemini gücləndirir, arugula isə tərkibindəki kalium və antioksidant sayəsində qan şəkərini və qan təzyiqini normallaşdırır.
Beləliklə, təbii inqrediyentlərdən hazırlanmış sadə, lakin balanslaşdırılmış yemək yalnız bədəni qidalandırmaq deyil, həm də ürək-damar xəstəliklərinə qarşı etibarlı profilaktik tədbir kimi xidmət edə bilər.
