Müasir şəhər insanı günün minimum 8-10 saatını oturaq vəziyyətdə keçirir: ofisdə kresloda, maşında sükan arxasında, evdə isə divanda. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) hərəkətsizliyi qlobal ölüm riskini artıran dördüncü əsas faktor kimi qeyd edir. Hətta tibb dünyasında yeni bir deyim yaranıb: “Oturmaq yeni siqaret çəkməkdir.”
Uzun Müddət Oturduqda Bədənimizdə Nələr Baş Verir?
İnsan bədəni anatomik olaraq hərəkət etmək üçün proqramlaşdırılıb. Biz saatlarla hərəkətsiz qaldıqda bədən sanki “yuxu rejiminə” keçir:
Metabolizm zəifləyir: Piyləri parçalayan fermentlərin fəaliyyəti 90% enir. Bu isə birbaşa çəki artımına və piylənməyə yol açır.
Qan dövranı ləngiyir: Ayaqlarda qan göllənməsi baş verir ki, bu da varikoz damar genişlənməsi və tromb riskini artırır.
Onurğa sistemi çökür: Oturarkən bel və boyun fəqərələrinə düşən yük, ayaqüstə durduğumuz vaxtdan iki qat daha çoxdur. Skolioz, osteoxondroz və yırtıqlar (qrıja) məhz bu səbəbdən gəncləşib.
Diabet və ürək xəstəlikləri ilə birbaşa əlaqə
Araşdırmalar göstərir ki, günün böyük hissəsini oturaq keçirən insanlarda II tip diabet xəstəliyinə tutulma riski 112%, ürək-damar xəstəliklərinə yaxalanma riski isə 147% daha yüksəkdir. Hüceyrələr insulinə qarşı həssaslığını itirir və qanda şəkərin miqdarı xroniki olaraq yüksək qalır.
Həll Yolu: İdman Zalına Getmək Kifayətdir?
Təəssüf ki, tədqiqatlar sübut edir ki, gün ərzində 8 saat fasiləsiz oturmağın vurduğu zərəri axşamkı 1 saatlıq məşq tamamilə kompensasiya edə bilmir. Əsas şərt gün ərzində aktivliyi yaymaqdır.
Hər 45 dəfə fırlananda durun: Telefona taymer qoyun, hər 45-60 dəfədən bir ayağa qalxıb 2-3 dəqiqə gəzişin.
Lifti pilləkənlə əvəzləyin: Bu, gündəlik kardio ehtiyacınızın bir hissəsini qarşılayacaq.
Zənglərə ayaqüstə cavab verin: İş telefonlarına cavab verərkən otaq daxilində addımlamağı vərdiş halına gətirin.
