Şokalad
Şokolad dünyanın ən sevilən qidalarından biri olsa da, onun əsas xammalı olan kakao son illərdə ciddi risklərlə üz-üzə qalıb. Alimlər və sənaye ekspertləri bildirirlər ki, iqlim dəyişiklikləri, xəstəliklər və istehsal bölgələrindəki iqtisadi problemlər gələcəkdə şokoladın qiymətinə və əlçatanlığına təsir göstərə bilər.
AzPost xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, kakao istehsalının əsas hissəsi Qərbi Afrika ölkələrinin payına düşür. Kot-d’İvuar və Qana kimi ölkələr dünya kakao istehsalının təxminən 60 faizindən çoxunu təmin edir. Lakin bu bölgələrdə artan temperatur və qeyri-sabit yağıntılar kakao ağaclarının məhsuldarlığını azaldır.
BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) məlumatına görə, iqlim dəyişikliyi kakao bitkisinin yetişdirildiyi ərazilərin daralmasına səbəb ola bilər. Bu isə uzunmüddətli perspektivdə qlobal şokolad istehsalına birbaşa təsir göstərir.
Qida sənayesi üzrə britaniyalı ekspert doktor Emma Keller bildirir ki, kakao ağacları xəstəliklərə və zərərvericilərə qarşı həssasdır. Onun sözlərinə görə, xüsusilə “swollen shoot virusu” kimi xəstəliklər bəzi regionlarda məhsuldarlığı ciddi şəkildə azaldır və fermerlər üçün böyük iqtisadi itkilər yaradır.
Bəzi böyük şokolad istehsalçıları artıq alternativ həll yolları üzərində işləyirlər. İsveçrəli qida texnoloqu professor Markus Huber qeyd edir ki, laboratoriyada yetişdirilən kakao və ya kakao əvəzediciləri gələcəkdə bazarda daha geniş yer tuta bilər. Lakin onun sözlərinə görə, təbii şokoladın dadını tam şəkildə əvəz etmək hələlik böyük çətinlik olaraq qalır.
Digər tərəfdən, kakao qiymətlərinin dünya bazarında artması artıq istehlakçılara da təsir göstərir. Son illərdə bəzi ölkələrdə şokolad məhsullarının qiymətində artım müşahidə olunur və bu tendensiyanın davam edəcəyi proqnozlaşdırılır.
Mütəxəssislər hesab edirlər ki, şokoladın tamamilə yox olması real görünməsə də, onun istehsalı daha çətin və bahalı bir prosesə çevrilə bilər. Bu isə gələcəkdə şokoladın həm qiymətini, həm də istehlak strukturunu dəyişə bilər.
