Avtomobil sahiblərinin bir çoxu mühərrik yağına, əyləc sisteminə və akkumulyatora diqqət yetirir, amma təkərlərin təzyiqini yalnız paneldə xəbərdarlıq işığı yandıqda yoxlayır.
Halbuki təkərin düzgün şişirdilməsi həm təhlükəsizlik, həm təkərin ömrü, həm də yanacaq sərfiyyatı ilə əlaqəlidir.
ABŞ Milli Yol Hərəkəti Təhlükəsizliyi Administrasiyası (NHTSA) təkər təzyiqini avtomobilin təhlükəsiz istismarı üçün ən vacib texniki nəzarət elementlərindən biri hesab edir. Təşkilat bildirir ki, düzgün təzyiq təkərin davamlılığına və yanacaq sərfiyyatına da təsir göstərir.
Təkərin havası niyə azalır?
Təkər tamamilə deşilməsə belə, zamanla hava itirə bilər.
Bundan başqa, çuxura düşmək, bordürə toxunmaq və ya təkərin zədələnməsi təzyiqin sürətlə azalmasına səbəb ola bilər.
Məhz buna görə NHTSA bütün təkərlərin, ehtiyat təkər də daxil olmaqla, ən azı ayda bir dəfə yoxlanmasını tövsiyə edir. Ölçmə təkərlər “soyuq” vəziyyətdə, yəni avtomobil ən azı təxminən 3 saat hərəkət etmədikdən sonra aparılmalıdır.
Düzgün təzyiqi haradan bilmək olar?
Burada sürücülərin etdiyi mühüm səhvlərdən biri başlayır.
Təkərin üzərində yazılan maksimum təzyiq rəqəmi avtomobil üçün tövsiyə olunan təzyiq demək deyil.
Düzgün göstərici avtomobilin sürücü qapısının kənarında və ya qapı dirəyində yerləşən xüsusi etiketdə, yaxud avtomobilin istifadə kitabçasında göstərilir.
Deməli, təkər ustasının “bu qədər hava vurmaq lazımdır” deməsi yox, avtomobil istehsalçısının verdiyi göstərici əsas götürülməlidir.
Az hava yanacağa necə təsir edir?
Təkərin təzyiqi aşağı düşdükcə yol ilə təmas və yuvarlanma müqaviməti dəyişir. Nəticədə avtomobilin hərəkəti üçün daha çox enerji tələb oluna bilər.
NHTSA düzgün şişirdilmiş təkərlərin orta hesabla təkərin istifadə müddətini 4 700 milə qədər, yəni təxminən 7 560 kilometrə qədər uzada biləcəyini bildirir.
Bu, yalnız qənaət məsələsi deyil. Aşağı təzyiq təkərin daha çox qızmasına və idarəetməyə mənfi təsir göstərə bilər.
Paneldəki işığa tam güvənmək olmaz
Müasir avtomobillərin bir çoxunda TPMS – təkər təzyiqinə nəzarət sistemi var.
Lakin NHTSA bildirir ki, bu sistem adətən təzyiq əhəmiyyətli dərəcədə aşağı düşəndə xəbərdarlıq edir. Buna görə sürücü yalnız paneldə işığın yanmasını gözləməməlidir.
Xüsusilə uzun yola çıxmazdan əvvəl təkərləri yoxlamaq faydalıdır.
Təkərin vəziyyəti də yoxlanmalıdır
Təzyiq normal olsa belə, təkərin texniki vəziyyətinə baxmaq lazımdır.
Protektorun həddindən artıq yeyilməsi, kəsiklər, şişlər və digər görünən zədələr təhlükəsizlik problemi yarada bilər.
NHTSA təkərlərin təzyiqi ilə yanaşı onların rotasiyası, balansı və tənzimlənməsinin də düzgün aparılmasının təkərlərin ömrünü uzada biləcəyini qeyd edir.
Sürücü üçün nəticə sadədir: ayda bir dəfə təzyiqi yoxlamaq bir neçə dəqiqə çəkir, amma həm təkərin ömrünə, həm yanacaq sərfiyyatına, həm də yolda təhlükəsizliyə təsir edir.
Uzun səfərdən əvvəl isə bu yoxlama avtomobilə texniki qulluq siyahısının ilk maddələrindən biri olmalıdır.
