İnsanların çoxu hava çirkliliyindən danışanda küçədəki avtomobilləri, zavodları və tüstünü düşünür. Lakin evin daxilindəki hava da sağlamlıq baxımından əhəmiyyətlidir.
ABŞ Ətraf Mühitin Mühafizəsi Agentliyinin məlumatına görə, insanlar orta hesabla vaxtlarının təxminən 90 faizini qapalı məkanlarda keçirirlər. Üstəlik, bəzi çirkləndiricilərin qapalı məkanlardakı səviyyəsi çöldəkindən bir neçə dəfə yüksək ola bilər.
Bunun səbəbi yalnız küçədən gələn hava deyil. Evdə istifadə olunan təmizləyici vasitələr, tikinti və mebel materialları, bişirmə prosesi, rütubət, kif, toz və bəzi tikililərdə torpaqdan daxil olan qazlar havanın keyfiyyətinə təsir edə bilər.
Mətbəx niyə xüsusi əhəmiyyət daşıyır?
Yemək bişirilərkən havaya müxtəlif hissəciklər və qazlar yayıla bilər. Xüsusilə qızartma və yüksək temperaturda bişirmə zamanı xırda hissəciklərin miqdarı arta bilər.
Bu səbəbdən yemək hazırlayarkən havalandırmadan istifadə etmək və mümkün olduqda çölə hava çıxaran aspiratoru işə salmaq faydalıdır.
Rütubət də problemdir
Ev çox rütubətli olduqda kifin yaranması üçün əlverişli şərait formalaşa bilər. EPA-nın tövsiyələrində nəm və rütubət mənbələrinin nəzarətdə saxlanması daxili hava keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması tədbirlərindən biri kimi göstərilir.
Su sızmaları, kondisionerin drenaj problemi, hamamda uzun müddət yığılan buxar və divarlarda nəmlik sadəcə kosmetik problem deyil. Onlar daxili mühitin keyfiyyətinə təsir edə bilər.
Havanı yaxşılaşdırmağın ən sadə yolu
EPA daxili hava keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması üçün üç əsas istiqamət göstərir: çirkləndiricinin mənbəyini azaltmaq, havalandırmanı yaxşılaşdırmaq və filtrasiya/hava təmizləmə sistemlərindən istifadə etmək.
Deməli, evdə hava keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq üçün ilk addım bahalı cihaz almaq deyil. Çirkləndirici mənbəni müəyyən etmək daha vacibdir.
Məsələn, evdə siqaret çəkilməsi, güclü kimyəvi qoxulu məhsulların həddindən artıq istifadəsi, havalandırmanın zəif olması və nəmlik problemi varsa, əvvəlcə bu amillər aradan qaldırılmalıdır.
Pəncərəni açmaq da hər vəziyyətdə eyni nəticəni vermir. Küçədə hava çirkli olduqda və ya polen səviyyəsi yüksək olduqda havalandırmanın vaxtı da nəzərə alınmalıdır.
Ev “çöldən qorunan məkan” olsa da, tamamilə təmiz hava mənbəyi deyil. İnsan gününün böyük hissəsini qapalı məkanda keçirdiyi üçün evdəki hava keyfiyyəti də sağlam həyatın bir hissəsidir.
