Skip to content
cropped-cropped-logo.png

Analitik İnternet Portalı

Primary Menu
  • Siyasət
  • Dünya
  • Müsahibə
  • İqtisadiyyat
  • Araşdırma
  • Gündəm
  • İdman
  • Media
  • Şou Biznes
  • Sosial
  • Redaksiya Siyasəti
Light/Dark Button
  • Maraqlı

İndi səhradır, 125 min il əvvəl isə göl olub – Ərəbistanda sensasiyalı tapıntı

User 18 Noyabr 2026 - 09:44 (Last updated: 18 Noyabr 2026 - 09:40)
sehra

125 min il əvvəl indiki Səudiyyə Ərəbistanının ərazisində, bu gün quraq qumlu səhraların uzandığı yerlərdə nəhəng şirin su gölü mövcud olub. Gölün sahilləri bitki örtüyü ilə zəngin olub və begemot, dəvə və ceyran ovlayan qədim insanların yaşayış məkanına çevrilib. Arxeoloji tapıntılar Ərəbistan yarımadasının qədim sakinlərinin həyatını olduqca ətraflı şəkildə təsəvvür etməyə imkan verib.

Azpost.info bildirir ki, Science jurnalında dərc olunan tədqiqat Səudiyyə Ərəbistanının cənubunda, Mundafən bölgəsində yerləşən Uruq əl-Culayba qədim yaşayış məskəninə həsr olunub. Alimlər müəyyən ediblər ki, qədim gölün sahəsi təxminən 340 kvadratkilometr olub, maksimal dərinliyi isə 29 metrə çatıb. Göl bölgənin iqliminin indiki dövrlə müqayisədə xeyli rütubətli olduğu “Yaşıl Ərəbistan” adlanan dövrdə mövcud olub.

Yaşayış məskənində heyvan və bitkilərin 500-dən çox fosil qalığı, eləcə də 5,5 mindən artıq daş alət aşkar edilib. Heyvan qalıqları arasında begemotlar, nəsli kəsilmiş uzunbuynuzlu camışlar, dəvələr, ərəb oriksləri, ceyranlar və dəvəquşular var.

Alətlərin əksəriyyəti çaxmaqdaşından hazırlanıb. Onların istehsalında Levallua daş emalı texnikasından istifadə olunub.

Xüsusi maraq doğuran tapıntılardan biri alətlərin səthində aşkar edilmiş bitki mənşəli maddələrin izləridir. Bu izlər göstərir ki, qədim insanlar bitkilərdən yalnız qida kimi deyil, həm də ov ləvazimatlarının hazırlanmasında və gündəlik işlərdə istifadə ediblər.

Qətran və ağac toxumasının qalıqları daş ucluqların dəstəklərə bərkidildiyini ehtimal etməyə əsas verir. Bundan başqa, tədqiqatçılar tərkibində zəhərli maddələr olan bitkilərin izlərini də aşkar ediblər. Bu isə ov zamanı bitki mənşəli zəhərlərdən istifadə edildiyini göstərə bilər.

Tapıntılar həmçinin kök yumrularının, kolların və palma yarpaqlarının emal edildiyini göstərir. Aşkar olunan bəzi bitki qalıqları bu bölgədə palma bitkilərinin mövcudluğuna dair ən qədim sübutlar sırasına daxildir.

Qədim yaşayış məskəninin əsas əhəmiyyəti ondadır ki, heyvan sümükləri, daş alətlər və bitki qalıqları eyni arxeoloji təbəqədə qorunub saxlanılıb və onların yaşı müəyyən edilib. Bu, alimlərə yalnız qədim ətraf mühiti bərpa etməyə deyil, həm də insanların qidanı necə əldə etdiklərini, alətləri necə hazırladıqlarını və təbii sərvətlərdən necə istifadə etdiklərini anlamağa imkan verir.

Tədqiqatın rəhbərlərindən biri, Avstraliyanın Qriffit Universitetinin arxeoloqu Kris Klarksonun sözlərinə görə, bu tapıntı müasir Ərəbistan yarımadasından tamamilə fərqli təbii şəraitdə insanların necə yaşadığını öyrənmək üçün nadir imkan yaradır.

N.Talıblı

AzPost.az

Post navigation

Previous: İran ABŞ-a kimyəvi silahla hücum hazırlayır? – Əraqçidən sərt cavab
Next: Eyni mahnılar niyə müxtəlif insanlarda eyni xatirələri oyadır? – Səbəb

Oxşar xəbərlər

Yumurta
  • Maraqlı

Hər gün yumurta yemək təzyiqi yüksəldir? – Alimlərdən açıqlama

User 18 Noyabr 2026 - 10:07
burcler
  • Maraqlı

18 noyabr üçün ulduz falı – Bu bürcləri vacib qərarlar və gözlənilməz təkliflər gözləyir

User 18 Noyabr 2026 - 10:00
sou biz esas
  • Maraqlı

Eyni mahnılar niyə müxtəlif insanlarda eyni xatirələri oyadır? – Səbəb

User 18 Noyabr 2026 - 09:51

xƏBƏR

Yumurta
  • Maraqlı

Hər gün yumurta yemək təzyiqi yüksəldir? – Alimlərdən açıqlama

User 18 Noyabr 2026 - 10:07
Sağlam yetkin insanların əksəriyyətində müntəzəm yumurta istehlakı arterial təzyiqə demək olar ki, təsir etmir. Lakin ürək xəstəlikləri,...
Read more about Hər gün yumurta yemək təzyiqi yüksəldir? – Alimlərdən açıqlama
Ramiz Mehdiyev ona verilmiş cəzadan narazıdır – Şikayət verdi ramiz
  • Sosial

Ramiz Mehdiyev ona verilmiş cəzadan narazıdır – Şikayət verdi

User 18 Noyabr 2026 - 10:06
Azərbaycanda bir gündə 62 nəfər saxlanıldı – 116 axtarışda olan şəxs tutuldu DIN
  • Sosial

Azərbaycanda bir gündə 62 nəfər saxlanıldı – 116 axtarışda olan şəxs tutuldu

User 18 Noyabr 2026 - 10:02
18 noyabr üçün ulduz falı – Bu bürcləri vacib qərarlar və gözlənilməz təkliflər gözləyir burcler
  • Maraqlı

18 noyabr üçün ulduz falı – Bu bürcləri vacib qərarlar və gözlənilməz təkliflər gözləyir

User 18 Noyabr 2026 - 10:00
Eyni mahnılar niyə müxtəlif insanlarda eyni xatirələri oyadır? – Səbəb sou biz esas
  • Maraqlı

Eyni mahnılar niyə müxtəlif insanlarda eyni xatirələri oyadır? – Səbəb

User 18 Noyabr 2026 - 09:51
  • Haqqımızda
  • Əlaqə
Copyright © Bütün hüquqlar qorunur | ReviewNews by AF themes.