Avtomobilin yanacaq sərfiyyatının artması, təkərlərin tez aşınması və yolda idarəetmənin çətinləşməsi bəzən sadə bir səbəblə — təkərlərdəki hava təzyiqinin düzgün olmaması ilə bağlı ola bilər. Buna baxmayaraq, bir çox sürücü təkərləri yalnız gözlə yoxlayır və ya təzyiqi yalnız avtomobilə texniki xidmət zamanı ölçür.
Mütəxəssislərin tövsiyələrinə görə, təkərlərin vəziyyətini müntəzəm yoxlamaq həm təhlükəsizlik, həm də avtomobilin istismar xərclərinə nəzarət baxımından əhəmiyyətlidir.
Təkərdəki hava təzyiqi niyə əhəmiyyətlidir?
ABŞ-ın Milli Avtomobil Yolları Hərəkətinin Təhlükəsizliyi Administrasiyası (NHTSA) bildirir ki, düzgün olmayan təzyiq avtomobilin idarəetməsinə, təkərlərin xidmət müddətinə və yanacaq sərfiyyatına təsir edir.
Təzyiq normadan aşağı olduqda təkər daha çox deformasiyaya uğrayır və qızır. Bu, təkərin zədələnməsi və hətta hərəkət zamanı sıradan çıxması riskini artıra bilər. Həmçinin qeyri-bərabər aşınma baş verə bilər.
Həddindən artıq yüksək təzyiq də düzgün seçim deyil. Bu halda təkər yol səthindəki nahamarlıqlara daha həssas ola, protektor qeyri-bərabər aşına və sürüş rahatlığı azala bilər.
Təkərlərdəki təzyiq nə qədər olmalıdır?
Bütün avtomobillər üçün vahid hava təzyiqi norması yoxdur. Düzgün göstərici avtomobilin modelindən, yükündən və istehsalçının tələblərindən asılıdır.
Lazımi təzyiq adətən sürücü qapısının kənarındakı məlumat etiketində və ya avtomobilin istifadə təlimatında göstərilir. Təkərin yan divarında yazılan maksimum təzyiq göstəricisini avtomobil üçün tövsiyə edilən normal təzyiqlə qarışdırmaq olmaz.
Təzyiqi nə vaxt yoxlamaq lazımdır?
NHTSA təkərlərin hava təzyiqinin ən azı ayda bir dəfə və uzun səfərlərdən əvvəl yoxlanmasını tövsiyə edir. Ehtiyat təkər də bu yoxlamaya daxil edilməlidir.
Ölçmə üçün ən münasib vaxt təkərlər soyuq olduqda, yəni avtomobil ən azı üç saat hərəkətsiz qaldıqdan sonradır. Sürüş zamanı təkərlər qızdığı üçün təzyiq göstəricisi yüksələ bilər.
Təzyiq ölçən cihazdan istifadə etmək daha etibarlıdır. Təkərin xaricdən normal görünməsi onun daxilindəki təzyiqin düzgün olduğunu sübut etmir.
Yanacaq sərfiyyatına təsiri varmı?
Bəli. Təzyiqin aşağı olması təkərin yuvarlanma müqavimətini artıra və yanacaq sərfiyyatına mənfi təsir göstərə bilər. NHTSA düzgün şişirdilmiş təkərlərin yanacaq qənaətinə və xidmət müddətinə kömək etdiyini bildirir.
Administrasiyanın məlumatına görə, düzgün təzyiq təkərlərin orta xidmət müddətini təxminən 4 700 mil — 7 560 kilometr — artıra bilər. Bu göstərici ABŞ qurumunun istinad etdiyi orta hesablamadır; konkret avtomobildə nəticə təkərin növündən, yol şəraitindən və istismar qaydalarından asılıdır.
Sürücülər daha nələri yoxlamalıdır?
Hava təzyiqini ölçərkən təkərin səthinə və yan divarlarına da baxmaq lazımdır. Kəsiklər, çatlar, şişkinliklər və qeyri-bərabər aşınma diqqətdən kənarda qalmamalıdır.
Təkər tez-tez hava itirirsə, səbəb deşilmə, ventil nasazlığı və ya başqa problem ola bilər. Belə vəziyyətdə sadəcə təkrar hava vurmaqla kifayətlənmək əvəzinə təkəri ustaya göstərmək lazımdır.
