Azərbaycanda ikinci əl avtomobil bazarı sürətlə böyüməyə davam edir. Qiymətlərin artması fonunda minlərlə insan daha münasib qiymətə işlənmiş avtomobil almağa üstünlük verir. Lakin ekspertlər xəbərdarlıq edirlər ki, ikinci əl avtomobil alarkən ən böyük risk mühərrikdə olan, lakin ilk baxışdan görünməyən nasazlıqlardır.
Bəzən avtomobil xaricdən ideal vəziyyətdə görünür, salonu səliqəli olur, yürüş göstəricisi aşağı göstərilir. Ancaq bir neçə həftə sonra mühərrikdə yaranan problem alıcıya minlərlə manat əlavə xərc yarada bilər.
Bəs avtomobil almadan əvvəl mühərrikin gizli problemlərini necə müəyyən etmək olar?
Mühərriki yalnız soyuq vəziyyətdə işə salın
Avtomobilə baxmağa gedəndə satıcıdan mühərriki əvvəlcədən qızdırmamağı xahiş edin.
Soyuq mühərrik ilk işə düşərkən uzun müddət fırlanırsa, güclü titrəyirsə, qeyri-bərabər işləyirsə, qəribə səslər çıxarırsa bu, yanacaq sistemi, alışdırma sistemi və ya mühərrikin daxili hissələrində problem olduğuna işarə edə bilər.
Egzoz tüstüsünün rənginə diqqət yetirin
Mühərrikin vəziyyətini ən yaxşı göstərən əlamətlərdən biri egzoz tüstüsüdür.
Mavi tüstü – mühərrik yağ yandırır.
Qara tüstü – yanacaq düzgün yanmır.
Ağ və qalın tüstü – soyutma mayesi silindrlərə keçir və başlıq contasının zədələnməsi ehtimalı var.
Normal işləyən mühərrikdə davamlı rəngli tüstü olmamalıdır.
Yağ qapağını açın
Mühərrik işləmədiyi halda yağ doldurma qapağını açın.
Əgər qapağın altında qalın palçıqabənzər çöküntü, açıq qəhvəyi köpük, metal yonqarları görünürsə bu, ciddi mühərrik problemi və ya texniki xidmətin vaxtında aparılmaması ilə bağlı ola bilər.
Mühərrik bölməsində yağ sızmalarını yoxlayın
Təmiz mühərrik hər zaman üstünlük deyil. Bəzi satıcılar yağ sızmalarını gizlətmək üçün mühərriki yuyurlar.
Blokun alt hissəsinə, klapan qapağına, turboya, yağ filtrinin ətrafına diqqət edin. Yağ izləri gələcək təmir xərclərinin xəbərçisi ola bilər.
Səslərə qulaq asın
Sağlam mühərrik sabit işləyir.
Aşağıdakı səslər təhlükə siqnalıdır: metal döyüntüləri; cırıltı; fit səsi; zəncir və ya kəmərdən gələn səs; sürət artırdıqca güclənən döyüntü.
Belə səslər mühərrikin əsas hissələrinin aşındığını göstərə bilər.
Test sürüşü mütləq edin
Avtomobili almadan əvvəl ən azı 15-20 dəqiqə idarə edin.
Test zamanı diqqət yetirin:
sürətlənmə normaldırmı?
mühərrik güc itirirmi?
titrəmə varmı?
sürət dəyişərkən problem yaranırmı?
mühərrik temperaturu normadadırmı?
Qısa test sürüşü belə bir çox gizli problemi üzə çıxara bilər.
OBD diaqnostikası etdirin
Mütəxəssislər avtomobil almadan əvvəl elektron diaqnostikanı vacib hesab edirlər.
OBD cihazı vasitəsilə gizlədilmiş səhv kodları, sensor nasazlıqları, mühərrik parametrləri, emissiya sistemi, elektron idarəetmə blokundakı problemlər aşkar edilə bilər. Bir çox satıcı paneldə görünən xəbərdarlıq işıqlarını müvəqqəti silsə də, diaqnostika gizli nasazlıqları üzə çıxarır.
Servis tarixçəsini tələb edin
Əgər avtomobil rəsmi servisdə qulluq görübsa, onun texniki tarixçəsi mühərrikin vəziyyəti haqqında mühüm məlumat verir.
Vaxtında dəyişdirilən mühərrik yağı, yağ filtri, hava filtri, zamanlama kəməri və ya zənciri, şamlar mühərrikin daha uzunömürlü olmasına işarədir.
Yürüş göstəricisinə kor-koranə inanmayın
Ekspertlər bildirirlər ki, ikinci əl bazarında odometrin geri çəkilməsi hələ də rast gəlinən hallardandır.
Əgər avtomobil sükanında, oturacaqlarında, pedallarında güclü aşınma varsa, amma yürüş 80-100 min kilometr göstərirsə, əlavə yoxlama aparmaq məqsədəuyğundur.
Peşəkar ustanın rəyi minlərlə manat qazandıra bilər
Ən düzgün qərar avtomobili almadan əvvəl etibarlı servis mərkəzində tam texniki baxışdan keçirməkdir. 100-150 manatlıq diaqnostika sonradan 5-10 min manatlıq mühərrik təmirinin qarşısını ala bilər.
Ekspertlər nə məsləhət görür?
Avtomobil bazarı üzrə mütəxəssislər bildirirlər ki, alıcılar əsasən avtomobilin xarici görünüşünə, rənginə və salonuna diqqət yetirirlər. Halbuki avtomobilin ən bahalı hissəsi məhz mühərrikdir. Xüsusilə xaricdən gətirilmiş və ya uzun müddət istismar olunmuş avtomobillərdə mühərrikin real vəziyyətini yalnız peşəkar baxış və diaqnostika ilə müəyyən etmək mümkündür.
İkinci əl avtomobil alarkən tələsmək ən böyük səhvlərdən biridir. Mühərrikin səslərinə qulaq asmaq, egzoz tüstüsünü yoxlamaq, yağ sızmalarına diqqət yetirmək, test sürüşü etmək və kompüter diaqnostikasından istifadə etmək gələcəkdə sizi böyük maliyyə itkilərindən qoruya bilər.
Unutmayın ki, yaxşı görünən avtomobil hər zaman texniki cəhətdən sağlam olmur. Bir neçə saatlıq yoxlama gələcəkdə həm vaxtınıza, həm də minlərlə manat vəsaitinizə qənaət edə bilər.
S.Abdulla
