Yuxusuzluq
Massaçusets Texnologiya İnstitutunun (MIT) alimləri beynin fəaliyyəti ilə bağlı indiyədək mövcud olan təsəvvürləri dəyişdirən maraqlı bir nəticəyə gəliblər. Uzun müddət hesab olunurdu ki, beynin “özünü təmizləmə” prosesi əsasən dərin yuxu zamanı baş verir. Bu zaman beyin-omurilik mayesi dalğavari hərəkətlərlə beyin toxumalarını yuyur və gün ərzində yığılan toksinləri xaric edir.
Yeni araşdırma isə göstərib ki, bu təmizlənmə mexanizmi günün işıqlı vaxtlarında da — kəskin yuxu çatışmazlığı zamanı — aktivləşə bilər.
AzPost xəbər verir ki, tədqiqat 26 könüllünün iştirakı ilə aparılıb və nəticələr göstərib ki, bir gecə yuxusuz qalan insanlarda diqqətin zəiflədiyi, hissiyatın yayınmağa başladığı anlarda beyində maye hərəkəti dərin yuxudakı kimi dalğalar şəklində baş verir. Bu, beynin gecə yuxusunun çatışmazlığını qismən kompensasiya etməyə çalışdığını sübut edir. Başqa sözlə, orqanizm toksinlərin təhlükəli səviyyədə yığılmasının qarşısını almaq üçün oyaqlıq vəziyyətində belə qısa “təcili təmizləmə” seansları başladır.
Alimlərin fikrincə, bu mexanizm beynin özünü qoruma qabiliyyətinin nə qədər çevik olduğunu göstərir. Bu kəşf həmçinin izah edir ki, insanlar çox yorğun olanda niyə diqqətlərini toplamaqda çətinlik çəkirlər: həmin anlarda beyin, böyük ehtimalla, daxili “təmizləmə” rejiminə keçərək özünü zərərdən qorumağa çalışır.
