Qlobal maliyyə bazarlarının ən etibarlı sığınacağı sayılan qızıl son illərin ən böyük qiymət yüksəlişindən sonra kəskin enmə mərhələsinə qədəm qoyub.
Azpost.info bildirir ki, ilin əvvəlində unsiyası 5 000 dollar həddinə çatan qiymətli metal iyun ayının gəlişi ilə son iki ayın ən aşağı səviyyəsinə geriləyib.
Qızıl niyə ucuzlaşır?
Hazırda Nyu-Yorkun COMEX əmtəə birjasında qızılın 1 troya unsiyasının spot qiyməti 4 310 – 4 330 ABŞ dolları diapazonunda hərəkət edir. Təkcə iyunun ilk həftəsində qızıl qlobal bazarda 4.6% (təxminən 208 dollar) dəyər itirib.
Analitiklər bu kəskin enişi iki əsas qlobal amillə əlaqələndirirlər.
ABŞ-da əmək bazarı göstəricilərinin (Jobs Report) gözləniləndən xeyli güclü çıxması Federal Ehtiyatlar Sisteminin (FED) faiz artıracağına dair ehtimalları yenidən alovlandırıb. Faizlərin yüksək qalma ehtimalı gəlir gətirməyən qızılı investorların gözündə müvəqqəti olaraq cəlbedicilikdən salıb.
Bundan əlavə istiqraz gəlirliliyi artıb. ABŞ-ın 10 illik dövlət istiqrazlarının gəlirliliyinin 4.50%-i ötməsi birja oyunçularını nağd qızıla qarşı mövqe tutmağa sövq edib.
Nəhəng bankların 2026-cı il proqnozları nə deyir?
Qısamüddətli enişə baxmayaraq, dünyanın ən böyük investisiya institutları qızılın uzunmüddətli gələcəyinə son dərəcə nikbin baxırlar. Ekspertlərin fikrincə, hazırkı eniş qızılın “həddindən artıq satılması” ilə bağlıdır və investorlar üçün yeni bir alış fürsətidir.
Uoll-Strit analitikləri qeyd edirlər ki, mərkəzi bankların (xüsusilə inkişaf etməkdə olan ölkələrin) öz rezervlərini dollar asılılığından qurtarmaq üçün kütləvi şəkildə qızıl almağa davam etməsi qiymətləri ilin ikinci yarısında mütləq yuxarı itələyəcək.
Azərbaycan bazarında son qiymətlər necədir?
Qlobal birjalardakı dalğalanma Azərbaycan Mərkəzi Bankının müəyyən etdiyi rəsmi qiymətlərə də birbaşa təsir edir. Daxili bazarda xalis qızılın rəsmi qiyməti qlobal trendə uyğun formalaşır:
1 unsiya qızıl: 7330.35 manat
1 qram təmiz qızıl (999 əyyar): 235.68 manat
Lakin pərakəndə zərgərlik bazarında (Bakıdakı “Moskva” univermağı, “Mərkəzi Univermaq” və s.) qiymətlər əyyarına və işlənməsinə (bədii tərtibatına) görə fərqlənir. İtalyan qızılının (750 əyyar) qramı işlənməsindən asılı olaraq daha baha təklif edildiyi halda, yerli istehsal və ya nisbətən aşağı əyyarlı (583/585) Rusiya və Türk qızılları daha fərqli qiymətə satılır.
Birjalardakı son ucuzlaşmanın yerli pərakəndə satış vitrinlərinə tam tempdə təsiri isə bir qədər vaxt aparır, çünki yerli satıcılar adətən baha aldıqları partiyaların qiymətini dərhal aşağı salmağa meylli olmurlar.
Dünya bazarında qızılın hazırkı enişi qlobal iqtisadi siyasətlərin doğurduğu qısamüddətli bir korreksiyadır. Geopolitik risklərin, xüsusilə Yaxın Şərqdəki gərginliyin qalması və mərkəzi bankların qızıla olan strateji tələbatı fonunda qızılın 2026-cı ilin sonuna doğru yeni tarixi zirvələri fəth edəcəyi gözləniləndir.
Azərbaycanlı investorlar və toy mövsümünə hazırlaşan istehlakçılar üçün hazırkı eniş dövrü əlverişli pəncərə hesab oluna bilər.
Samir Abdulla
