Tarix boyu müharibələr, dəniz fəlakətləri və imperiyaların süqutu nəticəsində nəhəng sərvətlər yoxa çıxıb. Maraqlıdır ki, müasir texnologiyaların inkişafına baxmayaraq, bu xəzinələrin bir qismi hələ də tapılmayıb.
Tarixçilərin hesablamalarına görə, itkin xəzinələrin ümumi dəyəri bugünkü qiymətlərlə on milyardlarla dollar təşkil edə bilər.
Amber otağı – İkinci Dünya müharibəsinin ən böyük sirri
Dünyanın ən məşhur itkin xəzinələrindən biri “Amber otağı” hesab olunur. XVIII əsrdə Prussiyada yaradılan və sonradan Rusiyaya hədiyyə edilən otağın divarları tamamilə kəhrəba panellərlə örtülmüşdü.
1941-ci ildə Almaniya Sovet İttifaqına hücum etdikdən sonra otaq sökülərək Königsberqə (indiki Kalininqrad) aparıldı. Müharibənin son günlərində isə onun izi itdi.
Bəzi tədqiqatçılar otağın bombardman zamanı məhv olduğunu düşünür. Digərləri isə onun Almaniyadakı gizli bunkerlərdən birində və ya Baltik dənizinin dibində gizlədildiyini iddia edirlər. Bu gün də xəzinə axtaranlar Amber otağının izini sürməkdə davam edir.
Kapitan Kiddin xəzinəsi
XVII əsrdə yaşamış məşhur dənizçi və özəl hərbi kapitan William Kidd tarixdə ən çox müzakirə olunan xəzinə əfsanələrinin mərkəzində dayanır.
1701-ci ildə edam olunmazdan əvvəl onun böyük sərvəti gizlətdiyi barədə şayiələr yayılmışdı. Kiddə aid bəzi xəzinələr sonradan aşkar edilsə də, tarixçilər hesab edirlər ki, əsas hissə hələ də tapılmayıb.
Müxtəlif versiyalara görə, sərvət ABŞ sahillərində, Karib hövzəsində və ya Hind okeanı ətrafında gizlədilib.
Lima xəzinəsi
1820-ci ildə Peru müstəqillik uğrunda mübarizə apararkən İspaniya hakimiyyəti Limadakı kilsə və dövlət xəzinələrini təhlükəsiz yerə köçürmək qərarına gəldi.
Qızıl, gümüş, zinət əşyaları və qiymətli daşlarla dolu böyük sərvət bir gəmi ilə yola salındı. Lakin gəmi heyəti xəzinəni mənimsəyərək onu Kokos adasında gizlətdi.
Müasir qiymətləndirmələrə görə, Lima xəzinəsinin dəyəri bir neçə milyard dollar ola bilər. Son 200 ildə yüzlərlə ekspedisiya təşkil olunsa da, xəzinə tapılmayıb.
Flor de la Mar gəmisinin sərvəti
1511-ci ildə Portuqaliyanın “Flor de la Mar” adlı nəhəng gəmisi Malay yarımadası yaxınlığında batıb.
Gəmi Malakka sultanlığından əldə edilmiş böyük qənimət daşıyırdı. Tarixçilərin hesablamalarına görə, gəmidə tonlarla qızıl, gümüş və qiymətli daş olub.
Bir çox ekspertlər bunu tarixdə batmış ən qiymətli gəmi xəzinələrindən biri hesab edir. Beş əsrdən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, sərvətin əsas hissəsi tapılmayıb.
Nasistlərin itkin qızılı
İkinci Dünya müharibəsinin sonlarında Almaniyanın müxtəlif bölgələrindən böyük həcmdə qızıl və qiymətli əşyaların daşındığı məlumdur.
Müharibədən sonra həmin sərvətlərin bir hissəsi tapılsa da, milyonlarla dollar dəyərində qızılın taleyi bu gün də məlum deyil.
Almaniya, Polşa, Avstriya və Çexiyada yerləşən tunellər, dağ bunkerləri və gizli anbarlar haqqında saysız-hesabsız fərziyyələr mövcuddur. Bəzi tarixçilər hesab edir ki, bu sərvətin bir hissəsi hələ də Avropanın müxtəlif bölgələrində gizlidir.
San Miguel xəzinəsi
1715-ci ildə İspaniyanın xəzinə donanmasına daxil olan bir neçə gəmi Florida sahillərində qasırğa nəticəsində batdı.
Gəmilər Yeni Dünyadan Avropaya daşınan qızıl, gümüş və zümrüdlərlə yüklənmişdi. Sonrakı əsrlərdə xəzinənin müəyyən hissəsi tapılsa da, mütəxəssislər hesab edirlər ki, böyük hissəsi hələ də okeanın dibində qalır.
Okeanların sirri
Alimlərin məlumatına görə, dünya okeanlarının yalnız kiçik hissəsi ətraflı tədqiq olunub. Minlərlə gəminin qalıqları hələ də aşkar edilməyib.
Məhz buna görə tarixçilər və arxeoloqlar hesab edirlər ki, gələcək onilliklərdə yeni texnologiyalar vasitəsilə yüz milyonlarla, hətta milyardlarla dollar dəyərində yeni xəzinələr tapıla bilər.
Tarix göstərir ki, ən böyük sərvətlər bəzən banklarda deyil, okeanların qaranlıq dərinliklərində, dağ tunellərində və ya unudulmuş xəritələrin arxasında gizlənir.
Sunay Aydın
