Ayın əvvəlində maaş kartına pul köçürülür və insan özünü maliyyə baxımından rahat hiss edir. Bir neçə həftə sonra isə eyni sual ortaya çıxır: “Pul hara getdi?”
Çox vaxt problem böyük bir alış-verişdə olmur. Pul xırda, gündəlik və təkrarlanan ödənişlərin içində hiss olunmadan əriyir.
Ən təhlükəli xərc kiçik olandır
Bir fincan qəhvə, taksi, çatdırılma haqqı, marketdən plansız alınan məhsullar və müxtəlif onlayn xidmətlər ayrı-ayrılıqda böyük məbləğ yaratmaya bilər. Amma ay ərzində təkrarlandıqda ciddi rəqəmə çevrilir.
Məsələn, hər gün 5 manatlıq əlavə xərc ayın sonunda təxminən 150 manat edir. İnsan bu xərcləri gündəlik hiss etmədiyi üçün onları nəzarətdə saxlamaq daha çətin olur.
Market xərcləri niyə artır?
Marketə siyahısız getmək ən sadə, amma ən bahalı vərdişlərdən biridir. İnsan ehtiyacı olmayan məhsulu endirimdə gördükdə onu “qənaət” hesab edə bilər. Halbuki alınan məhsula ümumiyyətlə ehtiyac yoxdursa, endirim real qənaət yaratmır.
Ən sadə üsul marketə getməzdən əvvəl siyahı hazırlamaq və siyahıdan kənar alışları minimuma endirməkdir.
Abunəliklər də büdcəni yeyir
Film platformaları, musiqi xidmətləri, tətbiqlər, bulud yaddaşı və digər aylıq ödənişlər ayrıca baxanda kiçik görünür. Lakin istifadə edilməyən xidmətlər aylarla pul aparır.
Ayda bir dəfə bütün avtomatik ödənişləri yoxlamaq və istifadə olunmayan abunəlikləri dayandırmaq büdcəyə nəzarəti asanlaşdırır.
Xərcləri yazmaq niyə işləyir?
Pulun hara getdiyini bilməyən insan onu idarə etməkdə çətinlik çəkir. Buna görə ilk addım qənaət etmək yox, xərcləri görməkdir.
Bir ay ərzində bütün ödənişləri – ərzaq, kommunal, nəqliyyat, restoran, taksi, alış-veriş və digər xərcləri qeyd etmək kifayətdir. Ayın sonunda ən böyük xərc qrupları aydın görünür.
Sonra hər kateqoriya üzrə sual vermək olar: “Bunu azaltmaq mümkündürmü?”
Əsas məqsəd özünü hər şeydən məhrum etmək deyil
Büdcə yaratmaq bütün zövqlərdən imtina etmək demək deyil. Əksinə, pulun hara getdiyini bilmək insana hansı xərcləri rahatlıqla edə biləcəyini göstərir.
Məsələn, lazımsız xərcləri azaltmaqla kitab, səyahət, hobbi və ya başqa məqsəd üçün ayrıca vəsait toplamaq mümkündür.
Maliyyə intizamının əsas qaydası sadədir: əvvəlcə pulun hara getdiyini görmək, sonra onu hara yönəltmək istədiyinə qərar vermək.
Ən böyük qənaət bəzən daha az qazanmaqla deyil, fərqinə varmadan etdiyimiz xərcləri dayandırmaqla başlayır.
