Avtomobilin yanacaq sərfiyyatının artması həmişə mühərrikdə problem olması demək deyil. Bəzən səbəb sürücünün hər gün gördüyü, lakin əhəmiyyət vermədiyi bir detal – təkərlərin hava təzyiqidir.
Təkərlərin düzgün şişirdilməsi həm təhlükəsizlik, həm avtomobilin idarə olunması, həm də yanacaq sərfiyyatı baxımından əhəmiyyətlidir. ABŞ Milli Avtomobil Yolları Hərəkəti Təhlükəsizliyi Administrasiyası (NHTSA) təkər təzyiqinin avtomobilin təhlükəsizliyinə, təkərin ömrünə və yanacaq sərfiyyatına təsir etdiyini bildirir.
Təkərin havası azaldıqda nə baş verir?
Təkər normadan aşağı təzyiqlə hərəkət etdikdə yuvarlanma müqaviməti artır. Bu isə avtomobilin hərəkətə gəlməsi və sürəti saxlamaq üçün daha çox enerji tələb etməsi deməkdir.
NHTSA-nın məlumatına görə, təkərlərin düzgün şişirdilməsi yanacağa qənaət etməyə kömək edə bilər. Qurum düzgün təzyiqin saxlanmasının yanacaq xərclərini azaltmaqla yanaşı, təkərin xidmət müddətini də uzada biləcəyini bildirir.
Qurumun məlumatında düzgün şişirdilmiş təkərlərin orta hesabla təkərin ömrünü 4 700 milə, yəni təxminən 7 560 kilometrə qədər artıra biləcəyi qeyd olunur.
Təzyiqi nə vaxt yoxlamaq lazımdır?
NHTSA təkərlərin, ehtiyat təkər də daxil olmaqla, ən azı ayda bir dəfə yoxlanılmasını tövsiyə edir. Ölçmə zamanı təkərlər “soyuq” olmalıdır – yəni avtomobil ən azı təxminən üç saat hərəkətsiz qalmış olmalıdır.
Burada sürücülərin tez-tez etdiyi səhv var: təkərin üzərində yazılan təzyiq rəqəmini avtomobil üçün ideal göstərici hesab etmək.
Əslində düzgün təzyiq avtomobil istehsalçısının müəyyən etdiyi rəqəmdir. Bu məlumat adətən sürücünün qapısının kənarındakı və ya dirəyindəki xüsusi etiketdə, yaxud avtomobilin istifadə təlimatında göstərilir.
Təkərin havasını çox vurmaq da təhlükəlidir
Bəzi sürücülər yanacağa qənaət etmək üçün təkərləri istehsalçının tövsiyəsindən daha çox şişirdirlər. Bu, düzgün yanaşma deyil.
Təkərin həddindən artıq şişirdilməsi onun yol səthi ilə təmas xüsusiyyətlərini dəyişə, idarəetməyə və qeyri-bərabər aşınmaya təsir göstərə bilər. Buna görə ən doğru göstərici avtomobil istehsalçısının tövsiyə etdiyi təzyiqdir.
Təkər yalnız hava məsələsi deyil
Təkərlərin protektorunun vəziyyəti, kəsik və çatların olub-olmaması da mütəmadi yoxlanmalıdır. NHTSA fiziki zədələr, qabarıqlıqlar və qeyri-bərabər aşınma müşahidə edildikdə təkərlərin istifadəsinə xüsusi diqqət yetirilməsini tövsiyə edir.
Təkərlərin rotasiyası, balans və təkərlərin düzgün düzülüşü də xidmət müddətinə təsir edə bilər. Lakin rotasiya intervalı bütün avtomobillərdə eyni deyil; istehsalçının təlimatına baxmaq lazımdır.
Sürücü üçün sadə qayda
Ayda bir dəfə, xüsusilə uzun yola çıxmazdan əvvəl dörd təkərin təzyiqini yoxlamaq, protektoru və görünən zədələri nəzərdən keçirmək çox vaxt bir neçə dəqiqə çəkir.
Bu kiçik vərdiş həm təkərlərin daha uzun müddət istifadə olunmasına, həm yanacaq xərclərinin nəzarətdə saxlanmasına, həm də təhlükəsizliyin artırılmasına kömək edə bilər.
Yəni avtomobilə qulluq yalnız mühərrik yağı və filtr dəyişdirməkdən ibarət deyil. Bəzən avtomobilin daha təhlükəsiz və qənaətli işləməsi üçün ən vacib yoxlama elə sürücünün ayağının altındakı təkərdən başlayır.
