Labaratoruya
Kaliforniyadakı Lassen vulkanik milli parkının isti bulaqlarında alimlər son dərəcə yüksək temperatura davam gətirən yeni bir canlı növü aşkar ediblər.
Incendiamoeba cascadensis adlandırılan bu təkhüceyrəli amöba eukariot canlılar arasında istiliyə davamlılıq baxımından yeni rekord müəyyən edib. Araşdırmanın nəticələri Cell jurnalında dərc olunub.
Canlı 63,0°C temperaturda hüceyrə bölünməsini həyata keçirə bilir. Daha maraqlısı isə budur ki, təxminən 64°C-də aktiv qala, qısa müddət ərzində 70°C temperaturun təsirindən sonra isə bərpa ola bilir.
Bu canlı necə sağ qalır?
Alimlərin fikrincə, amöbanın ekstremal şəraitə uyğunlaşmasında bir neçə mexanizm rol oynayır.
Canlı öz formasını dəyişə, qoruyucu təbəqə yarada və DNT-nin bərpasında iştirak edən genləri aktivləşdirə bilir.
Amöba isti bulağın ekosistemində bakteriyalarla qidalanır və yüksək temperatur şəraitinə uyğunlaşmış digər mikroorqanizmlərlə rəqabət aparır.
Bu kəşf nə üçün maraqlıdır?
Elm üçün əsas suallardan biri həyatın hansı ekstremal şəraitdə mövcud ola bilməsidir. Yeni amöbanın dözümlülüyü eukariot canlıların yüksək temperaturda yaşamaq imkanlarının əvvəllər düşünüləndən daha geniş ola biləcəyini göstərir.
Alimlər belə orqanizmlərin uyğunlaşma mexanizmlərinin gələcəkdə istiliyədavamlı zülallar, fermentlər və digər biotexnoloji tətbiqlərin hazırlanması üçün araşdırıla biləcəyini düşünürlər.
