Qidalanma ürək sağlamlığının qorunmasında mühüm rol oynayır. Bəzi məhsullar xolesterinin səviyyəsini yüksəldə, yüksək qan təzyiqinə səbəb ola və ürək-damar xəstəlikləri riskini artıra bilər. Kardioloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, müəyyən qidalardan imtina etmək infarkt və insult ehtimalını əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər.
Azpost.info bildirir ki, bu barədə HuffPost saytı məlumat yayıb.
1. Qaraciyər
Kardioloq Eleonora Levin bildirir ki, o, qaraciyəri tamamilə qida rasionundan çıxarıb. Bu məhsul qidalı hesab edilsə də, tərkibində çoxlu miqdarda xolesterin və yağ ola bilər. 100 qram qaraciyərdə 300–400 mq xolesterin ola bilər. Bu miqdar ürək-damar xəstəliklərinə meyilli insanlar üçün xüsusilə əhəmiyyətlidir. Xolesterinin həddindən artıq qəbulu damarların divarlarında aterosklerotik lövhələrin yaranmasına kömək edə bilər. Bu lövhələr damarların daralması və tutulması, infarkt və insult riskini artırır.
2. Kolbasa və sosislər
Kardioloq Elizabet Klodas səhər yeməyində sosislərdən uzaq durduğunu bildirir. Onun sözlərinə görə, bu məhsullarda həddindən artıq natrium və doymuş yağ ola bilər. Duzun çox qəbulu arterial təzyiqi yüksəldə, doymuş yağların həddindən artıq istehlakı isə “pis” xolesterinin səviyyəsini artıra bilər. Bundan başqa, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı emal olunmuş ət məhsullarını — sosis, bekon və kolbasanı — xərçəng riskini artıran məhsullar sırasına aid edir. Bu qidaların müntəzəm istehlakı ürək və damar sağlamlığına da mənfi təsir göstərə bilər.
3. Marqarin
Tədqiqatlar göstərir ki, bəzi marqarin növlərinin müntəzəm istehlakı ürək-damar xəstəlikləri riskini artıra bilər. Bunun əsas səbəblərindən biri bəzi məhsullarda olan transyağlardır. Transyağlar “pis” xolesterinin (LDL) səviyyəsini yüksəldə, “yaxşı” xolesterinin (HDL) səviyyəsini isə aşağı sala bilər. Həkim Qarmoni Reynolds marqarini daha sağlam alternativlərlə, məsələn, zeytun yağı ilə əvəz etməyi tövsiyə edir. Zeytun yağı ürək üçün faydalı hesab edilən doymamış yağlarla zəngindir və sağlam qidalanmanın bir hissəsi ola bilər.
4. Yağlı qırmızı ət və bekon
Kardioloq Leonard Lilli xəbərdarlıq edir ki, qırmızı ətin, xüsusilə yağlı steyklərin və bekonun müntəzəm istehlakı ürək-damar xəstəlikləri ilə yanaşı, diabet və bəzi xərçəng növlərinin riskini də artıra bilər. Bekonun tərkibində doymuş yağlarla yanaşı, çoxlu duz və konservantlar da ola bilər. Belə məhsulların tez-tez yeyilməsi qan təzyiqinin yüksəlməsinə və damar sağlamlığının pisləşməsinə səbəb ola bilər.
5. Yağda qızardılmış toyuq
Dərin yağda qızardılan toyuq zərərli yağların miqdarını artıra və ürək-damar xəstəlikləri riskinə təsir göstərə bilər. Xüsusilə eyni yağın dəfələrlə qızartma üçün istifadə edilməsi arzuolunmaz birləşmələrin yaranmasına səbəb ola bilər. Daha sağlam alternativ toyuğu sobada bişirmək, qaynatmaq və ya qrildə hazırlamaqdır. Xırtıldayan qabıq istəyirsinizsə, toyuğu az miqdarda yağ əlavə etməklə sobada da bişirmək mümkündür.
6. Ponçiklər və digər şirniyyatlar
Ponçiklər ürək sağlamlığı üçün arzuolunmaz məhsullar sırasındadır. Onların tərkibində çoxlu şəkər olur və əksəriyyəti yağda qızardılaraq hazırlanır. Bir ponçikdə 30 qrama qədər şəkər ola bilər. Şəkərin həddindən artıq qəbulu qanda qlükozanın səviyyəsinə, bədən çəkisinə və insulinə həssaslığa mənfi təsir göstərə bilər. Uzun müddət yüksək şəkər qəbulu piylənmə və 2-ci tip diabet riskini artıra bilər. Bu amillər isə ürək-damar xəstəliklərinin yaranmasına şərait yaradır.
Sunay Aydın
