Yuxunun keyfiyyəti təkcə gündəlik rejimdən deyil, həm də insanın istirahətdən əvvəl nə qəbul etməsindən asılıdır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, bəzi qida və içkilər yuxuya getməyi çətinləşdirir, yuxunu dayaz edir və gecə tez-tez oyanmağa səbəb olur.
Azpost.info bildirir ki, bu barədə marthastewart.com məlumat yayıb.
Ekspertlərin sözlərinə görə, yuxu problemlərinin ən geniş yayılmış səbəblərindən biri gec saatlarda ağır və bol axşam yeməyi yeməkdir. Həzm sistemi gecə boyu aktiv işlədikdə, orqanizmin tam bərpa rejiminə keçməsi çətinləşir. Buna görə də son qida qəbulu yatmazdan ən azı üç saat əvvəl başa çatdırılmalıdır.
Bununla yanaşı, təkcə yeməyin miqdarı deyil, tərkibi də böyük əhəmiyyət daşıyır. Bəzi məhsullar sinir sistemini stimullaşdırır, mədə yanması, qanda şəkərin kəskin dəyişməsi və digər proseslərə səbəb olaraq yuxunun keyfiyyətini pisləşdirir.
Kofeinli içkilər
Siyahının ilk sırasında kofein tərkibli içkilər yer alır. Buraya yalnız qəhvə deyil, bəzi çay növləri, energetik içkilər və tərkibində stimullaşdırıcı maddələr olan digər məhsullar da daxildir.
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, kofein orqanizmdə bir neçə saat qala bilər. Bu isə ayıqlıq hissini qoruyaraq təbii şəkildə yuxuya getməyə mane olur. Hətta bəzi insanlarda az miqdarda kofein olan içkilər də eyni təsiri göstərə bilər.
Tünd şokolad
Axşam saatlarında tövsiyə olunmayan digər məhsul tünd şokoladdır. Faydalı desert hesab olunsa da, onun tərkibində kofein və teobromin var. Bu maddələr sinir sistemini stimullaşdıraraq yuxu ritmini poza bilər.
Alkoqol
Mütəxəssislər yatmazdan əvvəl spirtli içkilərdən də uzaq durmağı məsləhət görürlər. Alkoqol qəbul etdikdən sonra insan daha tez yuxuya getsə də, bu təsir aldadıcıdır. Spirt yuxunun təbii quruluşunu pozur, gecə oyanmalarını artırır və orqanizmin bərpasını zəiflədir.
Bundan əlavə, alkoqol sidikqovucu təsir göstərdiyi üçün insan gecə ərzində daha tez-tez oyanmağa məcbur olur.
Yağlı və ağır yeməklər
Siyahıya həmçinin fastfud, qızardılmış ət, kartof fri və digər yağlı yeməklər daxildir. Bu qidalar mədədə ağırlıq hissi, mədə yanması və narahatlıq yaradır. Nəticədə orqanizm istirahət etmək əvəzinə həzm prosesinə daha çox enerji sərf edir.
Acılı qidalar
Mütəxəssislər yatmazdan əvvəl acılı yeməklərdən də çəkinməyi tövsiyə edirlər. Çoxlu ədviyyat olan qidalar bədən temperaturunu yüksəldə, həzm sistemini qıcıqlandıra və turşu reflüksünə səbəb ola bilər. Bu isə yuxuya getməyi xeyli çətinləşdirir.
Şirniyyat və ağ undan hazırlanan məhsullar
Gecə qəlyanaltısı üçün konfet, şirin səhər yeməyi lopaları, ağ çörək, müxtəlif şirniyyatlar və makaron da yaxşı seçim hesab edilmir. Bu məhsullar qanda şəkərin səviyyəsinin kəskin dəyişməsinə səbəb olur ki, nəticədə insan gecə daha tez-tez oyanır və yuxunun keyfiyyəti aşağı düşür.
Quru meyvələr
Siyahının sonunda quru meyvələr yer alır. Onlar faydalı hesab olunsa da, tərkiblərində çoxlu təbii şəkər və lif var. Yatmazdan dərhal əvvəl qəbul edildikdə köp, qaz və qarında narahatlıq yarada bilər ki, bu da rahat yuxuya mane olur.
Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, sağlam yuxu üçün təkcə rejimə əməl etmək kifayət deyil. Axşam qida rasionuna diqqət yetirmək, orqanizmi yükləyən məhsullardan imtina etmək daha tez yuxuya getməyə, gecə daha az oyanmağa və səhər daha gümrah oyanmağa kömək edir.
Sunay Aydın