cəhənnəm qarışqası
San-Paulu Universitetinin Zoologiya Muzeyinin alimləri qarışqa ailəsinin ən qədim nümayəndəsi hesab edilən 113 milyon illik qarışqa qalığı aşkar ediblər. Braziliyanın şimal-şərqindəki əhəngdaşı yataqlarında tapılan nümunə “cəhənnəm qarışqaları” ləqəbli nəsli kəsilmiş Haidomyrmecinae alt ailəsinə aiddir.
AzPost xarici mediaya istinadla bildirir ki, əhəng daşı, kəhrəbadan fərqli olaraq, tapıntının unikal qorunmasını təmin edib. Qatran daxilolmaları tez-tez həşəratların formasını təhrif edir və zaman keçdikcə çatlar və qaranlıq struktur detallarını bulandırır. Bu vəziyyətdə qarışqa üçölçülü quruluşunu qoruyaraq təbii pozasında daşlaşıb. Bu, fiziki müdaxilə olmadan anatomiyanı ətraflı öyrənərək rəqəmsal model yaratmaq üçün mikrotomoqrafiyadan istifadə etməyə imkan verib.
Araşdırmanın nəticələri “Current Biology” jurnalında dərc olunub.
Ətraflı bir araşdırma göstərib ki, bu, Təbaşir dövrünün sonunda nəsli kəsilmiş yeni bir “cəhənnəm qarışqası” növüdür. Onların fərqli xüsusiyyəti müasir növlərdə üfüqi mexanizmdən fərqli olaraq şaquli istiqamətdə hərəkət edən oraq formalı alt çənələri idi. Alimlər belə çənələrin yırtıcıların dərisini deşərək zıpkın kimi fəaliyyət göstərdiyini irəli sürürlər.
Aşkar edilmiş növlərdə çənə sümükləri bağlanır, qurbanı bərkidir və ya deşirdi və ön çıxıntılar, ehtimal ki, tutulmağa xidmət edirdi. Bu sistemin hazırda mövcud həşəratlar arasında analoqu yoxdur.
