Hər gün qəhvə içmək orqanizmin bir neçə sisteminin fəaliyyətinə təsir göstərə bilər. Müəyyən miqdarda qəbul edildikdə qəhvə ayıqlığı və diqqəti artıra bilər. Lakin həddindən artıq kofein yuxu və həzm problemlərinə səbəb ola bilər.
NewsYou-nun məlumatına görə, qəhvənin təsiri əsasən tərkibindəki kofeinlə bağlıdır. Kofein yuxululuq hissinin yaranmasında iştirak edən adenozinin fəaliyyətini bloklayır. Buna görə də bir fincan qəhvədən sonra insan özünü daha enerjili hiss edə və diqqətini daha yaxşı cəmləyə bilər.
Qəhvə bəzi xəstəliklərin riskini azalda bilər
Müntəzəm və orta miqdarda qəhvə qəbulunun bəzi xroniki xəstəliklərin daha aşağı riski ilə əlaqəli olduğu araşdırmalarda qeyd edilib.
Tədqiqatlarda qəhvə istifadəsi ilə 2-ci tip diabet, Parkinson xəstəliyi, bəzi qaraciyər və yoğun bağırsaq xəstəliklərinin daha aşağı rastgəlmə ehtimalı arasında əlaqə müşahidə olunub. Qəhvə həmçinin insult və ürək çatışmazlığı riskinin azalması ilə əlaqələndirilir.
Arıqlamağa kömək edirmi?
Kofein maddələr mübadiləsini müvəqqəti sürətləndirə və fiziki fəaliyyət zamanı yağların oksidləşməsini artıra bilər. Bu təsir xüsusilə yüksək dozada kofein qəbul etməyə öyrəşməyən insanlarda daha nəzərəçarpan ola bilər.
Lakin qəhvəni arıqlamaq üçün müstəqil vasitə hesab etmək düzgün deyil.
Çox qəhvə içmək əks təsir göstərə bilər
Kofeinin həddindən artıq qəbulu əsəbilik, əllərdə titrəmə və narahatlıq yarada bilər. Həssas insanlarda isə qəhvə, xüsusilə acqarına içildikdə, mədə yanmasına və turşu reflüksünə səbəb ola bilər.
Qəhvənin digər mühüm təsiri yuxu ilə bağlıdır. Kofein bir neçə saat ərzində orqanizmdə təsirini davam etdirə bildiyi üçün günün ikinci yarısında və ya axşam içilən qəhvə yuxuya getməyi çətinləşdirə və gecə istirahətinin keyfiyyətini aşağı sala bilər.
Gündə neçə fincan qəhvə içmək olar?
Sağlam insanların əksəriyyəti üçün gündə təxminən 400 milliqram kofein yuxarı hədd kimi qəbul edilir. Qəhvənin növündən, porsiyanın ölçüsündən və hazırlanma üsulundan asılı olaraq bu miqdar təxminən 3-4 fincan qəhvəyə uyğun gəlir.
Hamiləlik dövründə isə tövsiyə olunan maksimum miqdar adətən 200 milliqram kofein hesab edilir.
Qəhvənin necə hazırlandığı da əhəmiyyətlidir. İçkiyə çoxlu şəkər, şərbət və yağlı qaymaq əlavə edilməsi onun kaloriliyini artırır. Buna görə qəhvəni hər gün içənlər üçün əlavə maddələrin minimum səviyyədə saxlanılması daha məqsədəuyğundur.
Beləliklə, qəhvə sağlam insan üçün mütləq zərərli içki deyil. Əsas məsələ miqdarı və qəbul saatıdır. Gün ərzində normadan artıq kofein qəbul etmək əvəzinə, qəhvəni ölçülü içmək və xüsusilə axşam saatlarında ondan uzaq durmaq daha məqsədəuyğundur.
Sunay Aydın