Arıqlamaq istəyənlərin çoxu ilk olaraq çörəyi, şirniyyatı və yağlı yeməkləri azaltmağa çalışır. Ancaq bəzən insan rasionunu dəyişsə də, çəkisi gözlədiyi qədər azalmır. Səbəb yalnız hansı qidanın yeyilməsi deyil, qidanın miqdarı, hazırlanma üsulu və gün ərzində ümumi enerji qəbuludur.
Ən geniş yayılmış səhvlərdən biri “sağlam məhsuldan istədiyim qədər yeyə bilərəm” düşüncəsidir. Məsələn, qoz-fındıq, avokado, zeytun yağı və quru meyvələr faydalı qidalar hesab olunur, lakin onların enerji dəyəri yüksəkdir. Kiçik porsiyanın belə böyük kalorisi ola bilər.
Digər problem içkilərdir. İnsan bəzən yeməkdə kaloriyə diqqət edir, amma şirin çay, qəhvə əlavələri, qazlı içkilər və meyvə şirələrini hesablamır. Halbuki maye şəklində qəbul edilən enerji də gündəlik rasionun bir hissəsidir.
“Axşam 6-dan sonra heç nə yeməmək” də universal qayda deyil. Arıqlama baxımından əsas məsələ gün ərzində qəbul edilən ümumi enerji və insanın fərdi qidalanma rejimidir. Gec saatda çox kalorili yeməklər yemək problem yarada bilər, amma bunun səbəbi saatın özündən çox ümumi qida miqdarıdır.
Səhər yeməyini keçmək də avtomatik olaraq arıqlamaq demək deyil. Bəzi insanlar səhər az yeyəndə günün ikinci yarısında daha çox qida qəbul edirlər. Başqaları isə səhər yeməyi olmadan rahat şəkildə gün keçirə bilir.
Pəhrizdə zülalın kifayət qədər olması da vacibdir. Ət, balıq, yumurta, süd məhsulları, paxlalılar kimi məhsullar toxluq hissinin qorunmasına kömək edə bilər. Tərəvəz və liflə zəngin qidalar da rasionun həcmini artıraraq daha uzun müddət tox qalmağa imkan verir.
Ən təhlükəli yanaşmalardan biri çox sərt pəhrizlərdir. İnsan qidanı həddindən artıq məhdudlaşdıranda qısa müddətdə çəki itirə bilər, lakin belə rejimi uzun müddət saxlamaq çətin olur.
Sağlam çəkiyə doğru ən praktik yol adətən bir neçə qidanı tamamilə qadağan etmək yox, gündəlik rasionu davamlı şəkildə dəyişməkdir: porsiyanı azaltmaq, tərəvəz və zülalı artırmaq, şəkərli içkiləri məhdudlaşdırmaq və fiziki aktivliyi yüksəltmək.
Yəni arıqlamağın sirri “möcüzəvi məhsul” deyil. Əsas məsələ insanın aylarla davam etdirə biləcəyi qidalanma sistemini qurmasıdır.
