Orta yaşda siqaretdən imtina etmək, normal çəki saxlamaq, qan təzyiqi, xolesterin və şəkər göstəricilərini nəzarətdə saxlamaq insanın daha uzun yaşaması ilə əlaqəli ola bilər.
Finlandiyalı alimlərin araşdırmasına görə, bu beş əlverişli sağlamlıq göstəricisinin hamısına sahib olan kişilər orta hesabla digərlərinə nisbətən 11 ilə yaxın daha çox yaşayıblar.
Tədqiqatın nəticələri European Journal of Preventive Cardiology jurnalında dərc olunub.
Alimlər 1919–1934-cü illərdə anadan olmuş 2690 kişinin məlumatlarını təhlil ediblər. Onların hamısı Helsinki İş Adamları Araşdırması çərçivəsində tibbi müayinədən keçib. İştirakçılar orta hesabla 40 il ərzində – 2025-ci ilin yanvarına qədər müşahidə olunublar.
Ömrü uzadan 5 göstərici
Tədqiqatçılar orta yaşda aşağıdakı göstəriciləri əlverişli hesab ediblər:
-siqaretdən istifadə etməmək;
-bədən kütlə indeksinin (BKİ) 25-dən aşağı olması;
-sistolik qan təzyiqinin 140 mm civə sütunundan aşağı olması;
-ümumi xolesterinin 6,0 mmol/l-dən aşağı olması;
-qanda şəkərin xüsusi məhlul qəbulundan sonra kəskin yüksəlməməsi.
Araşdırmada bu göstəricilərin heç birinə uyğun gəlməyən kişilər ilk müayinədən sonra orta hesabla 31,8 il yaşayıblar.
Beş əlverişli göstəricinin hamısına sahib olan kişilərdə isə bu müddət 42,7 il olub.
Yəni iki qrup arasında orta hesabla 10,9 illik fərq qeydə alınıb.
90 yaşa çatmaq ehtimalı da kəskin fərqlənib
Alimlər yalnız orta ömür müddətini deyil, iştirakçıların 90 yaşına qədər yaşamaq ehtimalını da müqayisə ediblər.
Beş əlverişli göstəricidən heç biri olmayan kişilərin yalnız 6,8 faizi 90 yaşına çatıb.
Bütün beş göstəriciyə sahib olan qrupda isə bu rəqəm 41,9 faiz təşkil edib.
Başqa sözlə, sağlam ürək-damar profili olan kişilər arasında 90 yaşına çatanların payı əhəmiyyətli dərəcədə yüksək olub.
Uzun ömürlə yanaşı, qocalıqda sağlamlıq da fərqlənib
Araşdırmada daha bir maraqlı nəticə əldə edilib.
Yaşlılığa qədər yaşayan və sıfır və ya yalnız bir əlverişli göstəriciyə sahib olan kişilərin 24,5 faizində fiziki güc və dözümlülüyün azalması ilə xarakterizə olunan qocalıq zəifliyi əlamətləri aşkarlanıb.
Beş əlverişli göstəricinin hamısına sahib olan qrupda isə bu göstərici cəmi 2,2 faiz olub.
Sağlam ürək-damar göstəricilərinə malik kişilər həmçinin fiziki vəziyyətlərini, enerji səviyyələrini, ağrı vəziyyətini, sosial aktivliklərini və ümumi sağlamlıqlarını daha yüksək qiymətləndiriblər.