Yuxuya getmək üzrə olduğunuz anda bədəniniz qəfil sıçrayıb və sanki hündürlükdən yıxılırsınızmış kimi hiss etmisiniz?
Bu hadisə kifayət qədər geniş yayılıb və insanı bir anlıq qorxuda bilər. Tibbdə buna hipnik sıçrayış və ya yuxuya keçid zamanı baş verən qeyri-iradi əzələ yığılması deyilir.
Niyə baş verir?
İnsan yuxuya gedərkən orqanizmdə bir sıra fizioloji dəyişikliklər baş verir. Əzələlər boşalır, ürək döyüntüsü və nəfəsalma ritmi dəyişir.
Bəzən beynin bu keçidi fərqli şəkildə “şərh etməsi” nəticəsində əzələlərdə qəfil yığılma baş verə bilər.
İnsan həmin anda ayağının, qolunun və ya bütün bədəninin sıçradığını hiss edə bilər.
Yıxıldığınızı niyə düşünürsünüz?
Hipnik sıçrayış zamanı bəzi insanlarda “boşluğa düşmə” və ya “hündürlükdən yıxılma” hissi yaranır.
Bunun səbəbi tam aydın olmasa da, yuxuya keçid zamanı beynin bədənin əzələ tonusundakı sürətli dəyişiklikləri təhlükə kimi qəbul etməsi ilə bağlı nəzəriyyələr mövcuddur.
Stress və yorğunluq təsir edə bilər
Gündəlik stress, yuxusuzluq və həddindən artıq yorğunluq bəzi insanlarda bu hadisələrin daha tez-tez baş verməsi ilə əlaqələndirilir.
Kofein və digər stimullaşdırıcı maddələrin həddindən artıq istifadəsi də yuxuya getmə prosesinə təsir göstərə bilər.
Buna görə yatmazdan əvvəl telefon və kompüter qarşısında uzun müddət qalmaq, gec saatlarda çoxlu kofein qəbul etmək və yuxu rejimini tez-tez dəyişmək yaxşı vərdişlər hesab edilmir.
Təhlükəlidirmi?
Əksər hallarda yuxuya gedərkən baş verən bu cür tək-tük sıçrayışlar ciddi problem kimi qiymətləndirilmir.
Lakin bu hadisələr çox tez-tez təkrarlanırsa, yuxunu ciddi şəkildə pozursa və ya digər qeyri-adi əlamətlərlə müşayiət olunursa, həkimlə məsləhətləşmək lazımdır.
Yəni gecə yuxuya gedərkən qəfil “uçduğunuzu” hiss etməyiniz qəribə görünsə də, bunu yaşayan tək siz deyilsiniz. Bədən yuxuya keçərkən bəzən olduqca maraqlı reaksiyalar verə bilir.
