Dünya bazarında qızılın qiyməti yüksək səviyyələrdə qalmaqda davam edir. ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) faiz siyasəti, dolların məzənnəsi, enerji qiymətləri, geosiyasi risklər və mərkəzi bankların qızıl alışları qiymətin əsas hərəkətverici amilləri olaraq qalır.
Sentyabrın 17-də spot qızılın qiyməti 2 faizdən çox artaraq 1 troya unsiyası üçün 4 360,36 dollara yüksəlib. Bundan əvvəl qiymət FED-in faiz qərarından sonra təxminən altı həftənin minimumuna enmişdi.
Qızılın bahalaşması ABŞ Mərkəzi Bankının faiz dərəcəsini 0,25 faiz bəndi artıraraq 3,75–4 faiz diapazonuna yüksəltməsindən sonra baş verib. FED-in qərarı qızıl üçün ilk baxışda mənfi amil sayılsa da, dolların zəifləməsi və neft qiymətlərinin geriləməsi qiymətli metala dəstək verib.
Qızıl niyə yenidən gündəmdədir?
Qızıl faiz gəliri gətirməyən aktiv olduğundan yüksək faiz dərəcələri onun cəlbediciliyini azalda bilər. Lakin bazarda başqa amillər də qiymətə ciddi təsir göstərir.
Hazırda investorlar ABŞ-ın pul siyasəti, qlobal inflyasiya, enerji bazarındakı vəziyyət və geosiyasi riskləri diqqətlə izləyirlər. Dolların zəifləməsi isə dollarla qiymətlənən qızılı digər valyutalara sahib investorlar üçün nisbətən daha əlçatan edir.
Mərkəzi bankların qızıl ehtiyatlarını artırması da uzunmüddətli tələb baxımından mühüm amillərdən biridir.
Banklar qızılın qiyməti ilə bağlı nə gözləyir?
Bəzi böyük maliyyə institutları qızılın qiymətinin qarşıdakı dövrdə daha yüksək səviyyələrə çata biləcəyini proqnozlaşdırır.
J.P. Morgan 2026-cı ilin son rübündə qızılın orta qiymətinin təxminən 6 000 dollar, 2027-ci ilin sonunda isə 6 300 dollar ətrafında ola biləcəyini bildirir. Bank bununla yanaşı, proqnozun FED-in siyasətindən və geosiyasi vəziyyətdən asılı olduğunu vurğulayır.
J.P. Morgan həmçinin qızılın 2026-cı ilin dekabrında 6 000 dollar səviyyəsinə çata biləcəyini, lakin bunun faiz siyasətindən asılı olduğunu qeyd edir.
Bu rəqəmlər zəmanət deyil, maliyyə institutlarının mövcud iqtisadi şərtlər əsasında hazırladığı proqnozlardır.
Azərbaycanda qızılın qiyməti
Dünya bazarındakı dəyişikliklər Azərbaycan bazarına da təsir edir. 17 sentyabr 2026-cı il üzrə açıqlanan göstəricilərə əsasən, Azərbaycanda 1 unsiya qızılın qiyməti 7 305,35 manat, 1 qram təmiz qızılın qiyməti isə 234,87 manat təşkil edib.
Əyyarlara görə 1 qram qızılın qiyməti belə olub:
| Qızıl | 1 qram |
|---|---|
| 999 əyyar | 234,87 AZN |
| 750 əyyar | 176,33 AZN |
| 585 əyyar | 137,54 AZN |
| 582 əyyar | 136,83 AZN |
Bu qiymətlər xammal/qızıl dəyərinə aiddir. Zərgərlik mağazalarında üzük, sırğa, qolbaq və digər məmulatların satış qiymətinə işçilik, dizayn, marka və digər xərclər əlavə olunduğundan son qiymət daha yüksək ola bilər.
Beləliklə, qızıl bazarında hazırda iki istiqamətli təsir müşahidə olunur: FED-in sərt faiz siyasəti qiymətə təzyiq göstərir, digər tərəfdən dolların hərəkəti, geosiyasi risklər və mərkəzi bankların tələbi qızılı yüksək səviyyələrdə saxlayır.
Samir Abdulla
