Şəkinin dağlıq ərazisində piyada yürüşə çıxan Niderland vətəndaşı itlərin hücumuna məruz qalaraq ağır xəsarətlər alıb. Dövlət Sərhəd Xidmətinin həyata keçirdiyi xilasetmə əməliyyatı nəticəsində turist helikopterlə xəstəxanaya çatdırılıb və əməliyyat olunub.
Azpost.info bildirir ki, hadisə avqustun 29-da saat 17:00 radələrində Şəki rayonunun Baş Zəyzid kəndinin dağlıq ərazisində baş verib.
Dövlət Sərhəd Xidmətinin məlumatına görə, Niderland vətəndaşı turizm məqsədilə avqustun 26-da Frankfurt-Bakı aviareysi ilə Azərbaycana gəlib. Avqustun 29-da səhər saatlarında isə Şəkinin dağlıq ərazisində piyada yürüşə çıxıb.
Turist Baş Zəyzid kəndinin Çələngi yaylağı istiqamətində hərəkət edərkən itlərin hücumuna məruz qalıb. Nəticədə müxtəlif dərəcəli bədən xəsarətləri alaraq köməksiz vəziyyətdə qalıb.
Vəziyyətin ağır olması nəzərə alınaraq əraziyə Dövlət Sərhəd Xidmətinin Xüsusi Hava Əməliyyatları Qüvvələri Komandanlığının helikopteri, tibb heyəti və xilasetmə qrupu göndərilib.
Xilasetmə əməliyyatı dəniz səviyyəsindən təxminən 2000 metr yüksəklikdə, qaranlıq və çətin dağlıq relyef şəraitində həyata keçirilib. Başından və bədənindən çoxsaylı açıq yara xəsarətləri alan turistə hadisə yerində ilkin tibbi yardım göstərilib. Daha sonra helikopterlə Şəki Rayon Mərkəzi Xəstəxanasına çatdırılan əcnəbi vətəndaş təcili əməliyyat olunub.
Hadisənin baş verdiyi ərazi haradadır?
Hadisənin baş verdiyi Baş Zəyzid kəndi Şəki rayonunun Baş Qafqaz silsiləsinin cənub ətəyində yerləşir. Kənddən yuxarı yüksəkliklər Azərbaycan–Rusiya (Dağıstan) dövlət sərhədinə yaxın dağlıq zonaya uzanır. Məhz bu səbəbdən həmin ərazilərdə Dövlət Sərhəd Xidmətinin sərhəd zastavaları fəaliyyət göstərir və sərhədyanı yüksəkliklərə yürüş etmək üçün bəzi marşrutlarda əvvəlcədən rəsmi icazə tələb oluna bilər.
Dağlıq ərazidə turistlər üçün hansı təhlükə var?
Hadisə Şəkinin dağlıq ərazilərinə, xüsusilə yaylaqlara yürüş edən turistlərin qarşılaşa biləcəyi riskləri də gündəmə gətirir.
Baş Zəyzid kəndi Baş Qafqaz silsiləsinin cənub ətəyində, dağlıq və sərhədyanı zonaya yaxın ərazidə yerləşir. Kənddən yuxarı yüksəkliklərdə relyef daha mürəkkəb olur və yay aylarında heyvandarlıqla məşğul olan şəxslərin sürüləri yaylaqlara çıxarılır.
Belə ərazilərdə sürüləri qoruyan iri çoban itləri ilə qarşılaşmaq mümkündür. Sürü itləri öz ərazilərini və qoruduqları heyvanları müdafiə etməyə meyilli olduqları üçün tanımadıqları insanlara qarşı aqressiv davrana bilərlər.
Bu səbəbdən dağ yürüşünə çıxan şəxslərin xüsusilə tək hərəkət etməməsi, yerli ərazini yaxşı tanıyan bələdçi ilə getməsi və sürülərə yaxınlaşmaması tövsiyə olunur.
İt qarşınıza çıxarsa, nə etmək lazımdır?
Dağlıq ərazidə itlə qarşılaşan turistin ilk reaksiyası həlledici ola bilər. Mütəxəssislərin ümumi tövsiyələrinə əsasən, itin hücum təhlükəsi yarandıqda qaçmaq və qışqırmaq düzgün davranış hesab edilmir. Qaçmaq heyvanın təqib instinktini gücləndirə bilər.
Belə vəziyyətdə sakit qalmaq, ani hərəkətlər etməmək və yavaş-yavaş məsafəni artırmaq daha təhlükəsiz yanaşmadır. Sürü və ya çoban yaxınlıqdadırsa, onların yanından uzaq keçmək və heyvanların arasına daxil olmamaq vacibdir.
Ən təhlükəsiz variant isə dağlıq ərazilərə tək getməmək və marşrut barədə əvvəlcədən məlumat toplamaqdır.
Sərhəd zonasına yaxın ərazilərdə diqqətli olmaq lazımdır
Baş Zəyzid ətrafındakı yüksək dağlıq ərazilər həm də dövlət sərhədinə yaxın zonalardır. Kəndin özünə gediş-gəliş sərbəst olsa da, kənddən yuxarı dağlıq və sərhədyanı istiqamətlərə getmək istəyən şəxslər marşrutun statusunu və həmin əraziyə giriş qaydalarını əvvəlcədən dəqiqləşdirməlidirlər.
Niderland vətəndaşının başına gələn hadisə isə bir daha göstərir ki, Azərbaycanın dağlıq bölgələrində təbiət gözəllikləri ilə yanaşı, turistlərin əvvəlcədən nəzərə almalı olduğu real təhlükələr də var.
Dağ yürüşü zamanı hava şəraitinin dəyişməsi, çətin relyef, rabitə imkanlarının məhdudluğu, vəhşi heyvanlar və sürü itləri kimi risklər xüsusilə nəzərə alınmalıdır.
Şəki hadisəsində turistin vaxtında aşkarlanması və Dövlət Sərhəd Xidmətinin helikopteri ilə təxliyə olunması isə ağır vəziyyətdə olan şəxsin həyatının xilas edilməsində operativ xilasetmənin əhəmiyyətini bir daha ortaya qoyub.
N.Talıblı
https://newstube.az/embed/200504
